به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست جمهوری،ستاد توسعه علوم و فناوری‌های گیاهان دارویی و طب سنتی معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست جمهوری، با همکاری مرکز طب ایرانی و مکمل وزارت بهداشت و مشارکت مجموعه‌های علمی و پژوهشی کشور، از طرح‌های پیشنهادی برای تحول در حوزه‌های طب ایرانی، گیاهان دارویی، داروسازی سنتی و فرآورده‌های طبیعی حمایت می‌کند. مهلت ارسال طرح‌ها از اول آبان تا 15 آذرماه تعیین شده است.

این فراخوان با هدف شناسایی و تقویت ظرفیت‌های علمی، پژوهشی و فناورانه کشور، توسعه فناوری و تسهیل تجاری‌سازی دستاوردها در حوزه طب ایرانی و صنایع مرتبط تدوین شده است. این برنامه با مدیریت ستاد توسعه علوم و فناوری‌های گیاهان دارویی و طب سنتی معاونت علمی و همکاری مرکز طب ایرانی و مکمل وزارت بهداشت، دانشگاه‌ها، مؤسسه ملی توسعه تحقیقات علوم پزشکی ایران (نیماد)، بنیاد علم ایران، انجمن‌های علمی طب ایرانی، داروسازی سنتی و تاریخ پزشکی و شبکه‌های ملی پژوهش و فناوری مرتبط اجرا می‌شود.

محورهای این فراخوان طیف گسترده‌ای از برنامه‌های ملی و مشترک را در بر می‌گیرد و حوزه‌های آموزش، پژوهش، هوش مصنوعی، همکاری‌های بین‌المللی، توسعه صنایع و داروسازی، سبک زندگی سالم و آموزش عمومی را شامل می‌شود. در این میان، طرح‌های مشترک بین‌ستادی با مشارکت حوزه‌هایی همچون نانوفناوری، زیست‌فناوری، غذا و کشاورزی و هوش مصنوعی، همچنین طرح‌های مشترک چندمرکزی، از اولویت ویژه برخوردارند.

در بخش طرح‌های ملی و مشترک، تدوین سند ملی حکمرانی طب ایرانی و گیاهان دارویی، ایجاد پلتفرم ملی طب ایرانی با عنوان «سروبُن»، شناسایی زیست‌بوم طب ایرانی و گیاهان دارویی کشور، آینده‌پژوهی و شناسایی ظرفیت‌های اقتصادی این حوزه در عرصه ملی و بین‌المللی و استانداردسازی ملی و بین‌المللی طب ایرانی و گیاهان دارویی پیش‌بینی شده است.

همچنین طراحی نشان‌های تجاری و جغرافیایی و توسعه برندهای ملی و بین‌المللی مبتنی بر محصولات منتخب و استاندارد، از دیگر محورهای این فراخوان است. این برنامه محصولاتی همچون زعفران، گل محمدی، گلاب، انار، پسته، زرشک، سیر، موسیر، شیرین‌بیان، سیاه‌دانه، سنجد، خرما، انجیر، عسل ایرانی، زیره سبز و سیاه، کتیرا، سماق، آویشن شیرازی، صمغ‌های ویژه ایرانی، بنه کوهی و دیگر محصولات گیاهی و طبیعی دارای ظرفیت توسعه زنجیره ارزش را در بر می‌گیرد.

توسعه زیرساخت‌های آموزش و پژوهش

در حوزه آموزش، تدوین کتاب مرجع طب ایرانی و راهنماهای بالینی و نسخه‌نویسی، طراحی دوره‌های مهارتی و حرفه‌ای، مستندسازی روش‌های سنتی و بومی قابل پژوهش و آموزش، ایجاد سامانه ثبت تجربه‌های محلی و شناسایی خبرگان و توسعه شبکه ملی آموزش برخط و شبیه‌سازهای آموزشی در فهرست محورهای فراخوان قرار دارند.

در بخش پژوهش نیز ایجاد دبیرخانه و سامانه علم‌پژوهی، راه‌اندازی مجلات علمی انگلیسی‌زبان با نمایه بین‌المللی و توسعه شبکه ملی پژوهش و فناوری طب ایرانی و مکمل مورد توجه قرار گرفته است. پژوهش‌های بالینی و کارآزمایی‌های بالینی، مطالعات کوهورت، پژوهش‌های سلولی و مولکولی، بیوشیمی، میکروبیولوژی، داکینگ مولکولی، میکروبیوم، مطالعات چنداُمیکی و تحلیل‌های بیوانفورماتیک از جمله زمینه‌های مورد حمایت هستند.

توسعه فناوری و انتقال فناوری‌های داروسازی سنتی، تولید شواهد درباره ایمنی و اثربخشی روش‌های طب تلفیقی و مکمل، راه‌اندازی واحد پژوهش قراردادی (CRO) در حوزه طب ایرانی و داروسازی سنتی، توسعه مدل‌های پیش‌بالینی و ایمنی‌سنجی و انجام پژوهش‌های کیفی و تحلیل متون تاریخی نیز در این بخش پیش‌بینی شده است.

اولویت‌های پژوهشی و کاربرد هوش مصنوعی

فراخوان، موضوعات مرتبط با سلامت و نظام سلامت را نیز در دو دسته اولویت‌بندی کرده است. در دسته نخست، سبک زندگی با تمرکز بر خواب، تغذیه و استرس، بهبود سلامت باروری زنان و مردان، اختلالات متابولیک شامل چاقی، دیابت، فشار خون، چربی خون بالا و کبد چرب و اختلالات گوارشی مانند سوءهاضمه، رفلاکس و یبوست قرار دارند.

در دسته دوم، پیشگیری از بیماری‌های قلبی‌عروقی، مشکلات مفصلی و اسکلتی‌عضلانی، بیماری‌های تنفسی، آلزایمر و ام‌اس، ترک اعتیاد، سلامت عمومی، سالمندی جمعیت، تاب‌آوری و سلامت روان، سلامت اعصاب و سلامت پوست و مو از محورهای پیشنهادی هستند.

توسعه ابزارهای هوش مصنوعی، ایجاد زیرساخت‌های ثبت داده، تشکیل بانک‌های اطلاعاتی و پرونده‌های دیجیتال بیماران، راه‌اندازی سامانه‌های ثبت ملی اطلاعات سلامت بر مبنای طبقه‌بندی بین‌المللی بیماری‌ها (ICD-11) و توسعه راهبری هوش مصنوعی در منطقه نیز از دیگر موضوعات این فراخوان به شمار می‌روند.

گسترش همکاری‌های بین‌المللی و توسعه صنایع دارویی

در بخش بین‌الملل، توسعه دیپلماسی سلامت مبتنی بر طب سنتی با کشورهای عضو بریکس، کشورهای حوزه اقیانوس هند و کشورهای منطقه و همسایه، ایجاد همکاری‌های مشترک بین‌المللی در زمینه تحقیق و توسعه، پژوهش‌های قراردادی، کارآزمایی‌های بالینی و کشف دارو، توسعه برند مشترک بین‌المللی، تولید فراسرزمینی، گردشگری سلامت هوشمند مبتنی بر طب ایرانی و شکل‌دهی قطب‌های منطقه‌ای طب سنتی و مکمل دنبال می‌شود.

در حوزه صنایع و داروسازی نیز طراحی و تدوین خطوط توسعه مشترک دارویی برای فرآورده‌های سنتی، گیاهی و طبیعی، حمایت از کارگاه‌های کوچک تولید فرآورده‌های جالینوسی مطابق ضوابط سازمان غذا و دارو، حمایت از کارخانه‌های نوآوری، فب‌لب‌ها و پایلوت‌پلنت‌های تولید داروهای سنتی و گیاهی و توسعه غذاـداروها و فرآورده‌های نوتراسوتیک پیش‌بینی شده است.

ایجاد پلتفرم ملی نوآوری در تغذیه و فرمولاسیون غذاـداروهای عملگرا، تشکیل کنسرسیوم‌ها و شبکه‌های توزیع و فروش داروهای سنتی، تجاری‌سازی پایان‌نامه‌های محصول‌محور، تشکیل دفاتر انتقال فناوری و پژوهش قراردادی و برگزاری برنامه‌های آموزشی و بازآموزی پزشکان و داروسازان با هدف استفاده از فارماکوپه داروهای سنتی و گیاهی ایران نیز از دیگر محورهای این بخش است.

سبک زندگی سالم و آموزش عمومی

بخش دیگری از فراخوان به توسعه برنامه‌های عمومی برای ارتقای سلامت اختصاص دارد. طراحی پلتفرم‌ها، مؤسسات و مدارس آشپزی طبی و سبک زندگی سالم با رویکرد ملی و بین‌المللی، اجرای پویش ملی سبک زندگی سالم با محوریت کودکان و دانش‌آموزان، توسعه سواد سلامت، برگزاری جشنواره‌ها و المپیادهای دانش‌آموزی، اجرای پویش باروری و نسل سالم و تولید برنامه‌های مشارکتی و تعاملی در رسانه ملی و پلتفرم‌های رسمی از جمله این برنامه‌هاست.

مدیریت فضای مجازی مرتبط با طب ایرانی از طریق تولید محتوای علمی، پاسخ‌گویی به شبهات، آموزش کاربردی و ترویج روش‌های ایمن و مبتنی بر شواهد نیز در شمار محورهای فراخوان قرار دارد.

بر اساس ضوابط اعلام‌شده، ثبت طرح از طریق سامانه خدمت معاونت علمی ریاست جمهوری یا با ارسال پروپوزال اولیه مطابق درخواست پیشنهاد طرح (RFP) انجام می‌شود. ثبت پیشنهاد به‌تنهایی حقی برای مجری جهت تصویب طرح ایجاد نمی‌کند و طرح‌ها پس از غربالگری اولیه و بررسی انطباق با محورهای فراخوان، برای طی مراحل بعدی ارزیابی ارجاع خواهند شد.

پژوهشگران، اعضای هیئت علمی دانشگاه‌ها، متخصصان و مجموعه‌های فناور می‌توانند از اول آبان تا 15 آذرماه طرح‌های پیشنهادی خود را برای بررسی اولیه ارائه کنند.

سامانه ثبت طرح و دریافت اطلاعات بیشتر: https://pm.behdasht.gov.ir/nrn

شماره تماس جهت کسب اطلاعات بیش‌تر: 02122414291