در پی وقفه طولانی مدت برگزاری کنسرت ها و تلاش دفتر موسیقی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی برای از سرگیری این اجراها، نگرانی هایی درباره افزایش قیمت بلیت کنسرت مطرح شده است. البته که افزایش قیمت بلیت کنسرت ها از پاندمی ویروس کرونا، امری اجتناب ناپذیر بوده است؛ چراکه به هر حال از آن دوره تاکنون، سیر صعودی تورم اقتصادی رخ داده است. با این وجود، از همان زمان همواره هشدارهایی مبنی بر کاهش تعداد مخاطبان کنسرت و محدود شدن آنها به قشری خاص جامعه در صورت افزایش نرخ بلیت کنسرت، وجود داشت.

به گزارش ایسنا، اکنون با رسیدن سقف قیمت بلیت های کنسرت با احتساب مالیات بر ارزش افزوده تا حدود سه میلیون تومان، این پیش بینی وجود دارد که کنسرت احتمالا از سبد قشر متوسط جامعه هم خارج شود.

اینک، در شرایطی که سالن های برگزارکننده کنسرت با افزایش هزینه مواجه شده اند، و حتی در مواردی نیروهای خود را تعدیل کرده اند و از سویی، تهیه کنندگان موسیقی پس از یک سال دشوار و کم کار، اعلام کرده اند در صورت بالا رفتن هزینه اجاره سالن کنسرت، امکان کم کردن حاشیه سود و تغییر ندادن قیمت بلیت، وجود ندارد، این پرسش مطرح است که چگونه می توان از افزایش بلیت کنسرت مانع شد و این شرایط را مدیریت کرد؟

مدیرکل دفتر موسیقی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی پیش تر اعلام کرده بود تلاش می شود افزایش قیمت بلیت ها که تا پیش از این و نهایتا با احتساب مالیات بر ارزش افزوده به دو میلیون تومان می رسید، افزایش نیابد. هرچند یک فیلم کنسرت که قرار است در سالن اسپیناس پالاس تهران روی صحنه برود، قیمت سقف بلیت هایش حالا به سه میلیون تومان رسیده است.

بابک رضایی، مدیرکل دفتر موسیقی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، درباره افزایش نرخ بلیت کنسرت با وجود جلسه ای که به تازگی با جمعی از تهیه کنندگان و برگزارکنندگان کنسرت در این باره داشت، گفت: هزینه بلیت کنسرت گیم آو ترونز (بازی تاج و تخت) را اخیرا در سایت بلیت فروشی دیدم و به همکارانم تذکر دادم که موضوع را به برگزارکنندگان منتقل کنند. این اتفاق بدون هماهنگی ما بوده است و حتماً پیگیری خواهیم کرد که اصلاح شود. همچنین از برگزارکنندگان توضیح خواهیم خواست که این اتفاق بر چه اساس و مبنایی چنین اتفاقی رخ داده است.

رضایی ادامه داد: البته افزایش نرخ بلیت تا سقف سه میلیون تومان نسبت به نرخ تورم، هزینه چندانی نیست. چه بسا که این اتفاق در شرایطی رخ داده است که سال گذشته، با وجود اینکه تهیه کنندگان موسیقی معتقد بودند با توجه به نرخ تورم، نیاز به افزایش قابل توجه قیمت بلیت ها وجود دارد، اما با همکاری آن ها تلاش شد که قیمت ها افزایش پیدا نکند. در نتیجه، در ابتدای سال تنها یک تغییر جزیی قیمت نسبت به سال 1403 به وجود آمد و حفظ شد.

مدیرکل دفتر موسیقی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی افزود: اکنون فاصله میان هزینه ها و درآمدها، قابل توجه شده است. به همین جهت، گمان نمی کنم بتوانیم کاملا مانع افزایش قیمت بلیت ها کنسرت شویم. حداقل کاری که از ما برمی آید این است که مانع افزایش های چند ده درصدی و غیرمتعارف هزینه بلیت شویم تا اگر قرار است افزایشی صورت بگیرد، منطقی باشد.

رضایی با توضیح یک خواسته از تهیه کنندگان موسیقی بیان کرد: از همین تریبون از تهیه کنندگان موسیقی تقاضا دارم که حداقل تا پایان شهریورماه تلاش کنند قیمت بلیت ها در یک سطح مشخص و با فاصله ای منطقی حفظ شود و اگر هم قرار است افزایشی صورت بگیرد، این افزایش تا سال آینده به تعویق بیفتد.

او همچنین درباره علت مشخص نبودن نرخ افزایش قیمت بلیت ها توضیح داد: بزرگ ترین مشکل ما در این زمینه که باعث شده است از سال گذشته تاکنون بارها درباره قیمت بلیت ها صحبت کنیم اما هنوز به یک نتیجه شفاف نرسیم، این است که صنف تهیه کنندگان موسیقی تشکیل نشد. سال گذشته تمام تلاش خود را به کار گرفتیم که با تشکیل این صنف بتوانیم هزینه تمام شده برنامه های موسیقی را به صورت دقیق استخراج کنیم. در آن صورت می توان بر اساس یک منطق مشخص، سودی معقول و منطقی برای تهیه کنندگان در نظر گرفت. حتی ممکن است عدد نهایی سه برابر قیمت فعلی باشد، اما آن زمان می توانم به عنوان یک مسئول، به صورت شفاف و مستند در برابر مخاطبان توضیح دهم که هزینه برگزاری یک کنسرت چگونه محاسبه می شود، مثلاً چه میزان از هزینه مربوط به سالن است، چه میزان به هنرمند تعلق می گیرد و سهم هر صندلی از این هزینه ها چقدر است. در نهایت جمع این هزینه ها به یک عدد مشخص می رسد.

رضایی گفت: برخی اصرار دارند چون بعضی سالن ها دولتی هستند، هزینه ها باید پایین تر باشد. درحالی که حتی اگر درباره سالن های وابسته به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی صحبت کنیم، باید توجه داشت که این مجموعه ها هم هزینه های خود را دارند. برای مثال، بنیاد رودکی به عنوان یک نهاد عمومی غیردولتی مدیریت بسیاری از این سالن ها را بر عهده دارد و برای تعمیر، نگهداری، به روزرسانی و اداره این مجموعه ها نیازمند سرمایه، اعتبار و منابع مالی است. حال شاید بنیاد رودکی از برخی امکانات، کمک ها و خدمات وزارت فرهنگ بهره مند باشد؛ به همین دلیل هم فاصله قیمت های آن چندان نامتعارف یا خارج از انتظار به نظر نمی رسد.

او ادامه داد: سالن هایی مانند برج میلاد که در اختیار شهرداری است و شهرداری آن ها را به مجموعه ای دیگر واگذار کرده، شرایط متفاوتی دارند و آن مجموعه، مسئول نگهداری و بهره برداری از سالن همایش های برج میلاد است. همچنین سالن میلاد نمایشگاه بین المللی با اینکه اصل مالکیت آن متعلق به وزارت صنعت، معدن و تجارت است، اما در سال های اخیر، به ویژه در دستگاه های دولتی، برون سپاری شده و مجموعه های دیگری مدیریت و بهره برداری از آن را بر عهده گرفته اند. طبیعتاً هزینه های جاری و جانبی این مجموعه ها باید توسط همان بهره برداران تأمین شود.

مدیرکل دفتر موسیقی اظهار کرد: حال اینکه بخواهیم عوض پرداختن به اصل موضوع، صرفاً به دنبال حاشیه سازی باشیم و مدام مطرح کنیم که سالن های دولتی قیمت های نجومی دارند یا هزینه های آنچنانی دریافت می کنند ، نگاه دقیقی نیست. وقتی از یک هنرمند حمایت می کنیم، باید به معیشت او نیز توجه داشته باشیم. اگر برداشت دیگری از این موضوع وجود دارد، مطرح شود تا ما هم متوجه شویم. اگر واقعاً عددی اجحاف آمیز به جامعه تحمیل می شود، باید درباره آن صحبت کرد؛ اما واقعیت این است که هزینه های یک اجرای زنده موسیقی با هزینه های حوزه های دیگر قابل مقایسه نیست.

او توضیح داد: در حدود 13 ماهی که توفیق خدمت به مردم عزیز را داشته ایم، تمام تلاش خود را بر این گذاشته ایم که زیرساخت های لازم را در حوزه موسیقی ایجاد کنیم، این مسائل را سامان دهیم، اسپانسرهای مالی را به عرصه موسیقی وارد کنیم و ارتباط موسیقی با بنگاه های اقتصادی را بیش از گذشته گسترش دهیم. اگر بتوانیم این اهداف را محقق کنیم، می تواند به کاهش قیمت تمام شده آثار کمک کند. در چنین شرایطی، هنرمند این امکان را خواهد داشت که بخشی از هزینه های خود را از طریق جذب اسپانسر یا استفاده از اعتبارات و حمایت ها تأمین کند و در نتیجه بتواند قیمت بلیت را کاهش دهد تا مردم با هزینه ای متعادل تر از برنامه های هنری بهره مند شوند.

رضایی گفت: من برای موسیقی پاپ نه اعتبار مشخصی در اختیار دارم و نه اساساً سازوکاری تعریف شده که بخواهیم برای موسیقی پاپ، به معنای مستقیم، یارانه یا سوبسید اختصاص دهیم. گاهی برخی افراد این انتظار را دارند که دولت در قیمت گذاری کنسرت های پاپ دخالت کند و می پرسند چرا بلیت کنسرت خواننده پاپ به چنین ارقامی رسیده و چرا بسیاری از مردم توان پرداخت آن را ندارند. اما واقعیت این است که آنچه در حوزه اختیارات، وظایف و حمایت های ما قرار دارد، حمایت از موسیقی ملی، موسیقی ایرانی و موسیقی نواحی و مناطق فرهنگی کشور است. وظیفه ما این است که کمک کنیم این گونه های موسیقایی بیشتر دیده شوند و ارتباط مؤثرتری با مخاطبان خود برقرار کنند.

مدیرکل دفتر موسیقی تاکید کرد: تلاش ما این است که در این ژانرها، شرایطی فراهم کنیم تا مخاطبان بتوانند با هزینه کمتر و قیمت مناسب تر از برنامه ها استفاده کنند، اما درباره برنامه های پاپ که دارای کشش مردمی، مخاطبان گسترده و بازار مشخص خود هستند، اصراری نداریم که به هنرمند و شرکت تهیه کننده فشار وارد شود و از آن ها بخواهیم برنامه ای را با زیان مالی برگزار کنند. طبیعی است که اگر فعالیتی به زیان منتهی شود، سرمایه گذار نیز از آن حوزه خارج خواهد شد. فردی که سرمایه خود را وارد این عرصه کرده است، انتظار دارد در کنار فعالیت فرهنگی، به سود منطقی و معقولی نیز دست پیدا کند. بنابراین نمی توان از او انتظار داشت که با زیان به فعالیت خود ادامه دهد.