احمد غلامی در یادداشتی در روزنامه شرق نوشت: در جنگ 12روزه و در جنگ اخیر با همدستی آمریکا و اسراییل علیه ایران، وارد دوره تازه ای از تاریخ کشورمان شدیم. این جنگ به معنای دقیق کلمه با جنگ های کلاسیک بسیار تفاوت داشت؛ جنگ مدرنی که بی شباهت به بازی های کامپیوتری نبود. تا حدودی زمان و مکان حمله از پیش اعلام می شد و این نکته یکی از تفاوت های بارز این جنگ با جنگ های کلاسیک بود.

آگاهی محدود از زمان و مکان حمله، مردم را دچار تناقضی آشکار می کرد. مرگ آگاهی از پیش اعلام شده بیش از آنکه وحشتناک باشد به دلهره و آشوب و مهم تر از همه به انتظار دامن می زد. انتظار طاقت فرسا و مردم چشم به راه فاجعه ای که در راه است. با این تعبیر اینک می توان گفت ما در دوران پساجنگ به سر می بریم؛ اگرچه درگیری گهگاهی و محدود در جنوب ادامه دارد، اما فعلا کسی منتظر جنگ نیست، هرچند یقینا همان انتظار و ترس در ضمیر ناخودآگاه جامعه وول می زند و سلب آرامش می کند. در این وضعیت نه جنگ نه صلح است که مردم دوره پساجنگ را تجربه می کنند. تجربه ناخوشایندی است و بیشتر از هر چیز به مولکولی شدن بیش از حد جامعه ایران منتهی می شود. جامعه ای که نشان داده بود قادر است با ایجاد شبکه های ریزمی تحولاتی را به حافظان وضع موجود پیشنهاد کند. در این میان روشنفکران، دانشگاهیان و نخبگان سیاسی همچون ستاره های سرگردان به دوردست های کهکشان پرتاب شده اند و کسی آنان را نه به نام و نه به رسم فرانمی خواند. تجلی عینی این وضعیت را در مرگ این جماعت می توان ردیابی کرد که تأثیر کمی در توده های مردم و حتی در هم کیشان خود داشت. این شرایط برای مردم جامعه پساجنگ که پیش از این دچار فقر و فاقه بوده اند جای سرزنش ندارد. اما چگونه و از چه راهی باید اوضاع را بسامان کرد؟

آیا در وضعیت تعلیق کنونی اقبالی برای ایجاد پیوندهای فکری و انسانی وجود دارد؟ پاسخ واقع بینانه به این پرسش ها منفی است. شاید چیزی شبیه معجزه بتواند امیدواری و همدلی را بازگرداند. طرفه اینکه جامعه ایران همواره از این دوره ها با معجزاتی عبور کرده است. شاید آغاز راه دست شستن و قطع امید از چهره های سیاسی و نخبگان دولتی است. البته مردم بسیار پیش تر به این کار دست زده اند، اما این جای خالی را باید روشنفکران، نویسندگان و هنرمندان پر کنند. این کار یقینا بر دوش آنهاست و آنان باید با تعریف تازه ای از کنش ورزی پا به میدان بگذارند. در انزوا کاری از پیش نمی رود. این دوره، دوره شجاعت است، حتی اگر به قیمت تخریب مجدد روشنفکران تمام شود. آیا کسی هست به شیوه سقراطی مردم را، بزرگان را، با پرسش های مکرر خود در برابر خودشان قرار بدهد؟ یکی از ویژگی های جامعه انقلابی این است که مردم آن دچار همه چیزفهمی هستند. کمتر کسی در پی پرسیدن است و اغلب آماده پاسخ گویی و ایراد سخن و خطابه هستند. جامعه ایران به خیل روشنفکران نیاز ندارد، فقط یک نفر کافی است تا با همه دانشی که دارد دست به کار بشود و با پرسش هایش وضعیت موجود را آشوبناک کند. همان گونه که سقراط دست بر بدیهی ترین چیزها می گذاشت و می فهماند که آنچه برای مردم و عالمان بدیهی است واقعیت ندارد: شجاعت چیست؟ فضیلت کدام است؟ دوستی یعنی چه؟ خوشبخت چه کسی است؟

دست بر قضا، روش سقراطی در جامعه سیاسی ما کارگشاست؛ چراکه دولتمردان ما نه تنها همواره درباره بدیهیات حرف می زنند، بلکه فهم همه اندیشه ها برایشان بدیهی شده است. روش سقراطی راهی گشوده به ماتریالیسم دیالکتیک است. تاریخ، مفاهیم را آشوبناک می کند تا به حقیقت مفاهیم دست یابد؛ حقایقی که در گذر زمان مادیتش را از دست داده است. روش سقراطی بر کنش فردی متکی است که جمعی را پریشان احوال می کند. چه کسی قادر است همچون روش سقراطی (آیرونی) جامعه را به تکاپو وادارد؟ این نبرد یک نفره سلحشور ایمان است، نبردی قائم به فرد؛ فردی که می داند ولی برای کشف حقیقت داد سخن سر نمی دهد تا حقیقت را از طریق مواجهه با دیگران و با کمک آنان پیدا کند. سقراط استاد نیست و از اتوریته استادی نشانی ندارد. او علیه جامعه همه چیزدان است؛ از نظر او چنین جامعه ای باید به دست خود و با مشارکت خود از خواب بیرون بجهد. کنش سقراطی جان باختن در راه حقیقت است. فقط یک نفر کافی است تا جامعه را به آنچه سزاوارش است برگرداند.