در روزهای اخیر، اخباری مبنی بر افزایش نرخ سود بانکی در شبکه های اجتماعی منتشر شده است؛ با این حال، پیگیری های از بانک مرکزی حاکی از آن است که هنوز تصمیمی در خصوص تغییر نرخ سود بانکی اتخاذ نشده است.

به گزارش دنیای اقتصاد، وحید ماجد، معاون سیاستگذاری پولی بانک مرکزی، اعلام کرد که این نهاد نه به سرکوب نرخ سود اعتقاد دارد و نه افزایش نرخ ها را به عنوان راه حل قطعی مشکلات اقتصادی می داند. او از آغاز بازبینی ساختار نرخ های سود در اقتصاد خبر داد و تاکید کرد که این بازنگری به معنای افزایش عمومی نرخ سود نیست.

بانک مرکزی قصد دارد ساختار نرخ ها را در بخش های مختلف، از جمله سپرده های کوتاه مدت و بلندمدت، بازار بین بانکی، تامین مالی مستقیم و غیرمستقیم و سایر ابزارهای مالی مورد بازنگری قرار دهد تا نرخ ها متناسب با ریسک، نوع فعالیت اقتصادی و شرایط تامین مالی تعیین شوند.

او همچنین تاکید کرد که ممکن است در نتیجه این بازبینی، برخی نرخ ها افزایش و برخی دیگر کاهش یابند. برخی گزارش ها نیز از احتمال افزایش نرخ سود سپرده ها و تسهیلات در دو مرحله 5درصدی یا حتی اعمال یکباره افزایش 10 درصدی حکایت دارند

افزایش نرخ سود، جذابیت سپرده گذاری و سرمایه گذاری در ابزارهای با درآمد ثابت را افزایش می دهد و در نتیجه می تواند از شدت تقاضا در اقتصاد و رشد نقدینگی بکاهد. در مقابل، افزایش نرخ سود بانکی موجب بالا رفتن هزینه تامین مالی خانوارها، بنگاه ها و دولت می شود. گران تر شدن تسهیلات بانکی می تواند سرمایه گذاری و فعالیت های تولیدی را محدود کرده و سرعت رشد اقتصادی را کاهش دهد.

بسیاری از بانک های ایران دارای دارایی های بلندمدت و کم بازده هستند، اما منابع آنها عمدتا از سپرده های کوتاه مدت است. در صورت افزایش نرخ سود سپرده ها، هزینه جذب منابع بانک ها بالا می رود اما درآمد حاصل از دارایی های قبلی بانک ها به همان سرعت افزایش نمی یابد.

در نتیجه حاشیه سود بانک کاهش پیدا می کند و زیان انباشته و اضافه برداشت از بانک مرکزی بیشتر می شود. این مساله یکی از مهم ترین دلایل احتیاط بانک مرکزی در خصوص نرخ سود است؛ آن هم در شرایطی که بسیاری از بانک های کشور با ناترازی روبه رو هستند.

از سوی دیگر به دلیل کاهش انتظارات تورمی ناشی از امضای تفاهم نامه صلح بین ایران و آمریکا، به نظر می رسد که بانک مرکزی فعلا ضرورتی برای مداخله در بازار پول نداشته باشد. همچنین به نظر می رسد که بانک مرکزی بیشتر از اینکه به دنبال استفاده از ابزار نرخ سود باشد، سعی دارد که با افزایش نرخ سپرده قانونی، رشد نقدینگی را کنترل کند. با وجود این فرضیات، به نظر می رسد که رویکرد بانک مرکزی مبتنی بر دستکاری نرخ سود بانکی نخواهد بود.