نمایندگان مجلس شورای اسلامی با تصویب برخی از مواد لایحه یک فوریتی مقابله با جنایات بین المللی، مجازات جدید آمران و مرتکبین جنایات جنگی را مشخص کردند.

به گزارش ایرنا، نمایندگان در نشست علنی امروز دوشنبه (5 مردادماه) مجلس شورای اسلامی که به صورت وبیناری برگزار شد، در جریان رسیدگی به لایحه یک فوریتی مقابله با جنایات بین المللی، مواد (2)، (4) و (5) این لایحه به تصویب نمایندگان رسید و ماده (3) برای اصلاح به کمیسیون حقوقی و قضایی ارجاع شد.

طبق ماده (2) که به تصویب رسید، جنایات بین المللی موضوع این قانون شامل نسل زدایی، جنایت علیه بشریت، جنایت جنگی و جنایت تجاوز می شود.

بر اساس ماده (4) این لایحه که به تصویب رسید نیز ارتکاب هر یک از رفتارهای زیر در چارچوب یک حمله یا تعرض علیه هر جمعیت غیرنظامی به صورت گسترده یا سازمان یافته و در راستای پیشبرد یک برنامه و سیاست عمومی وبا علم به حمله گسترده یا سازمان یافتگی آن، جنایت علیه بشریت محسوب می شود و مرتکب و آمر در مورد بند (1) این ماده، به مجازات حبس و جزای نقدی درجه (1) و در مورد سایر بندها و تبصره، به مجازات حداکثرِ حبس و جزای نقدی درجه (2) محکوم خواهند شد که به این شرح است:

1- قتل عمدی.

2- نابودسازی از طریق تحمیل عمدی شرایط دشوار بر زندگی به منظور از بین بردن تمام یا بخشی از آن جمعیت غیرنظامی، مانند محروم کردن از دسترسی به غذا و دارو.

3- به بردگی گرفتن و رفتار مالکانه نسبت به انسانی دیگر، مانند خرید و فروش یا بهره کشی اقتصادی.

4- اخراج یا انتقال اجباری و کوچاندن جمعیت غیرنظامی بدون دلیل قانونی، از طریق بیرون راندن یا دیگر رفتارهای قهرآمیز، از منطقه ای که به صورت قانونی در آنجا حضور دارند.

5- حبس کردن یا هر گونه محرومیت شدید از آزادی جسمی، بر خلاف قانون.

6- شکنجه و تحمیل عمدی درد یا رنج شدید جسمی یا روانی بر افراد که در توقیف یا تحت کنترل هستند، در غیر از موارد مجازات های قانونی، به منظور دریافت اطلاعات، اقرار گرفتن از فرد و یا افراد ثالث یا وادار کردن به انجام کاری.

7- تجاوز جنسی، برده گیری و بهره کشی جنسی، فحشای اجباری، حاملگی اجباری به معنای نگهداری غیرقانونی زنی به قصد بارداری اجباری، عقیم کردن اجباری یا دیگر اشکال خشونت جنسی در همان سطح.

8- ناپدید کردن اجباری و دست گیر کردن، بازداشت یا حبس یا ربودن افراد توسط یک دولت یا رژیم حاکم یا سازمان سیاسی یا گروه های شبه نظامی یا با اجازه یا حمایت یا رضایت آن ها و سپس خودداری از دادن اطلاعات درخصوص محرومیت از آزادی یا سرنوشت یا محل نگهداری آنان به منظور محروم کردن از حمایت قانونی برای مدت طولانی.

9- جداسازی نژادی (آپارتاید) به معنای ارتکاب هر یک از رفتارهای غیرانسانی موضوع این ماده، در چهارچوب یک وضعیت نهادینه شده مشتمل بر ایجاد و یا استمرار سلطه سازمان یافته در راستای پیشبرد یک برنامه و سیاست عمومی توسط یک گروه نژادی علیه یک گروه یا گروه های نژادی دیگر، به قصد حفظ و نگهداری آن وضعیت.

10- سایر رفتارهای غیرقانونیِ غیرانسانی با ویژگی مشابه که به قصد وارد آوردن عمدی درد و رنج شدید یا آسیب رساندن جدی به بدن یا سلامت جسمی یا روانی افراد صورت گیرد.

تبصره - وضع یا اعمال یا برنامه ریزی یا تبعیت از تحریم های غیرقانونی که به قصد وارد آوردن عمدی درد و رنج شدید یا آسیب رساندن جدی به بدن یا سلامت جسمی و روانی افراد باشد یا نوعا منجر به نتایج یاد شده گردد، در حکم جنایت علیه بشریت محسوب می شود.

همچنین با پیشنهاد حاجی دلیگانی نماینده مردم شاهین شهر یک تبصره به ماده 4 اضافه شد و بر اساس آن چنانچه مرتکب و عامر از مصادیق جرایم مشمول مجازات قصاص حدود و دیات باشد مرتکب و عامر علاوه بر مجازات مقرر برای جرائم در قانون مجازات اسلامی به مجازات مذکور در این ماده نیز محکوم می شود.

بر اساس ماده 5 اصلاحی، ارتکاب هر یک از رفتارهای زیر در ارتباط و با اطلاع از شرایط حاکم بر مخاصمات مسلحانه و علیه اشخاص و اموال مورد حمایت قانون اجازه الحاق دولت ایران به قراردادهای معروف به قرارداد ژنو مصوب 1334 به صورت گسترده یا سازمان یافته و در راستای پیشبرد یک برنامه یا سیاست عمومی، جنایت جنگی محسوب می شود که به این شرح است:

الف - در مخاصمات مسلحانه بین المللی:

1- قتل عمدی.

2- کشتن یا زخمی کردن افراد نظامی یا غیرنظامی طرف مخاصمه، به صورت فریب کارانه.

3- کشتن یا زخمی کردن رزمنده ای که سلاح خود را بر زمین گذاشته یا وسیله ای برای دفاع ندارد و از روی تسلیم شده است.

4- تحمیل گرسنگی به جمعیت غیرنظامی به عنوان روش جنگی با محروم کردن آنان از موادی که برای ادامه حیاتشان ضروری است، از جمله جلوگیری عامدانه از رسیدن کمک های امدادی پیش بینی شده در معاهده (کنوانسیون ) های ژنو.

5- به کاربردن سلاح ها، پرتابه ها، مواد و روش های جنگی که دارای خاصیت آسیب رسانی بیش از حد بوده یا موجب درد و رنج غیرضروری می شوند، از جمله به کار بردن سم یا سلاح های سمی، استفاده از گازهای خفه کننده، سمی یا سایر گازها، مایعات، مواد و ابزارها با اثر مشابه، استفاده از گلوله هایی که به آسانی در بدن انسان منبسط یا پخش می شود، مانند گلوله های دارای پوسته سخت که تمام هسته را نمی پوشاند یا آن که شکاف هایی روی پوسته آن ایجاد شده است و همچنین به کاربردن مواردی که ذاتاً ناقض اصل تفکیک باشد.

6- استفاده از سلاح هایی که صرف نظر از منشأ یا روش تولیدشان از عوامل میکروبی یا دیگر عوامل زیستی یا سموم استفاده می کنند یا استفاده از سلاح هایی که اثر اولیه آن ها آسیب زدن به وسیله قطعاتی است که در بدن انسان قابل تشخیص نیستند یا استفاده از سلاح های لیزری که تنها عملکرد یا یکی از عملکردهای نظامی آن ها ایجاد ناتوانی جسمی یا ایجاد نابینایی دائمی برای چشم غیرمسلح می باشد.

7- شکنجه یا رفتار غیرانسانی از جمله آزمایش های زیست شناختی.

8- ارتکاب تجاوز جنسی، برده گیری و بهره کشی جنسی، فحشای اجباری، حاملگی اجباری، عقیم کردن اجباری یا دیگر اشکال خشونت جنسی.

9- هدایت عمدی حمله به سمت جمعیت غیرنظامی یا اموال مورد حمایت.

10- هدایت عمدی حمله به سمت کارکنان، تأسیسات، مواد، واحدها یا وسایل نقلیه ای که در کمک رسانی بشردوستانه یا مأموریت های حفظ صلح به موجب منشور ملل متحد به کار گرفته می شوند، مادامی که به موجب حقوق مخاصمات مسلحانه بین المللی از حمایتی برخوردارند که به جمعیت غیرنظامی یا اموال غیرنظامی داده شده است.

11- هدایت عمدی حمله به سمت ساختمان ها، واحدها، مواد، تجهیزات و وسایل نقلیه پزشکی - درمانی و افرادی که نشان ها و علامت های درج شده در قانون اجازه الحاق دولت ایران به قراردادهای معروف به قرارداد ژنو مصوب 1334 به کار می برند.

12- هدایت عمدی حمله به سمت تأسیسات هسته ای.

13- اجرای عمدی حمله ای با علم به اینکه چنین حمله ای باعث تلفات جانی یا آسیب به جمعیت غیرنظامی یا خسارت به اموال غیرنظامی یا خسارت گسترده، طولانی مدت و شدید به محیط زیست می شود و در مقایسه با مجموع مزیت های نظامی مستقیم و قطعی پیش بینی شده، مسلماً بیش از اندازه است.

14- هرگونه حمله به شهرها، روستاها، مناطق مسکونی یا ساختمان های بی دفاع که اهداف نظامی نیستند.

15- سوء استفاده از پرچم متارکه جنگ یا پرچم یا نشان های نظامی و لباس های متحدالشکل طرف مخاصمه یا سازمان ملل متحد یا نشان ها و علامت های درج شده در قانون اجازه الحاق دولت ایران به قراردادهای معروف به قرارداد ژنو مصوب 1334، به طوری که منجر به مرگ یا آسیب شدید به افراد شود.

16- استفاده از حضور افراد غیرنظامی یا سایر اشخاص مورد حمایت در مقابل عملیات نظامی، برای مصون نگاه داشتن برخی نقاط خاص، مناطق یا نیروهای نظامی.

17- اعلان مبنی بر زنده نماندن افراد یا اعلان تخلیه شهر.

18- در معرض نقص بدنی یا انجام هر نوع آزمایش پزشکی یا علمی قرار دادن شخصی که تحت سلطه طرف دیگر است، در حالی که درمان پزشکی شخص موردنظر آن را توجیه نمی کند یا در جهت منفعت وی نیست و موجب مرگ یا خطر جدی برای آن شخص می شود.

19- ایجاد رنج شدید یا آسیب جدی به سلامت جسمانی یا روانی افراد.

20- گروگان گیری غیرنظامیانی که در مخاصمه مسلحانه مشارکت مستقیم ندارند.

21- غارت شهر یا محل، حتی اگر از طریق حمله نظامی تصرف شده باشد.

22- تخریب یا تصاحب گسترده اموال اشخاص، بدون ضرورت نظامی و به صورت غیرقانونی یا خودسرانه.

23- هدایت عمدی حمله به سمت اماکن مورد حمایت.

24- اقدام قدرت اشغالگر به طورمستقیم یا غیرمستقیم برای انتقال بخش هایی از جمعیت غیرنظامی اش به سرزمینی که اشغال می کند یا اخراج یا انتقال تمام یا بخش هایی از جمعیت سرزمین اشغالی در داخل یا به خارج از سرزمین اشغالی.

25- تخریب یا توقیف اموال عمومی و دولتی طرف مخاصمه، مگر آن که ضرورت های جنگ ایجاب نماید.

26- اجبار اسرای جنگی یا دیگر افراد مورد حمایت، به خدمت در نیروهای مسلح متخاصم.

27- محروم کردن اسیر جنگی یا شخص مورد حمایت از حق بهره مندی از دادرسی عادلانه، قانونی و سایر حقوق قانونی

28- اخراج، انتقال یا نگهداری غیرقانونی.

29- اعلان تعلیق یاعدم اعتبار حقوق و اقدامات حقوقی اتباع طرف مخاصمه در مراجع قضایی.

30- اجبار اتباع طرف مخاصمه به شرکت در عملیات جنگی علیه کشورشان، هر چند آنان پیش از شروع جنگ در خدمت آن دولت یا رژیم حاکم بوده اند.

31- هتک کرامت انسانی افراد به ویژه رفتار اهانت آمیز و تحقیرآمیز.

ب - در مخاصمات مسلحانه غیربین المللی.

1- رفتارهای موضوع بند (الف) این ماده، غیر از موارد مذکور در بندهای (3)، (12)، (25)، (27)، (28)، (30) و (31) بند یادشده.

2- صدور حکم به مجازات سالب حیات علیه افراد موردحمایت، بدون رعایت تشریفات قانونی.

3- دستور به کوچ اجباری جمعیت غیرنظامی به دلایل مرتبط با مخاصمه، مگر آن که امنیت جمعیت موردنظر یا ضرورت های نظامی چنین اقتضا کند.

تبصره - هیچ یک از مقررات راجع به مخاصمات مسلحانه غیربین المللی، تأثیری بر صلاحیت دولت برای حفظ یا برقراری مجدد قانون و نظم در کشور یا دفاع از وحدت و تمامیت قلمرو سرزمینی با تمام ابزارهای قانونی نخواهد گذاشت.