آخرین خبرها
  جنجال عجیب جام اتحادیه: قرعه‌ها دستکاری شدند؟
  دو ستاره جنجالی رئال با هم آشتی کردند! (عکس)
  رفیق وجود ندارد! / کلاهبرداری خانمان برانداز از ستاره فوتبال ایران
  ۲۷ بازی تا لس‌آنجلس: سرنوشت در دست خود ماست
  کمیته انضباطی شکایت پرسپولیس را رد کرد / آسانی غیرمجاز نبود
 
- اندازه متن: + -  کد خبر: 116957صفحه نخست » آخرین اخبار    پنجشنبه، 26 شهریور 1405 - 13:27

تجمل‌گرایی در سایه تحریم؛ عطش برندهای خارجی در فشار اقتصادی


قیمت یک دست مبل مینیمال در ابتدای سال 1403، 25 میلیون تومان بود. امسال قیمت آن به 150 میلیون تومان رسیده است. ما فقیرتر شدیم اما در کمال شگفتی تمایل به زندگی لوکس رو به افزایش است

به نقل از خبر فوری، گرایش به مصرف کالاهای لوکس با وجود افزایش فشار های اقتصادی و کاهش قدرت خرید مردم کاهش نیافته است.

شاید در ظاهر مردم خرید برخی کالاها را کاهش داده یا از لیست خود خارج کرده اند اما تمنای خرید همچنان وجود دارد. این در حالی است که این کالاهای لوکس اغلب وارداتی است و زمانی که به سبک زندگی غربی ها نگاه می کنیم، مردم کشورهایی که داشتن کالاهای لوکسشان حسرتی بر دل ماست اغلب از آن ها استفاده نمی کنند.

شاید در ظاهر مردم خرید برخی کالاها را کاهش داده یا از لیست خود خارج کرده اند اما تمنای خرید همچنان وجود دارد. این در حالی است که این کالاهای لوکس اغلب وارداتی است و زمانی که به سبک زندگی غربی ها نگاه می کنیم، مردم کشورهایی که داشتن کالاهای لوکسشان حسرتی بر دل ماست اغلب از آن ها استفاده نمی کنند.

ریشه اصلی وابستگی به برندهای خارجی، تبلیغات مافیای واردات است که عطشی سیری ناپذیر در دریافت دلارهای دولتی و واردات کالاهای لوکس دارد. آن هم در شرایطی که کشور در شرایط بحران اقتصادی است و محاصره دریایی و تحریم، گلوی اقتصاد ایران را می فشارد.

اما واقعا چرا درحالی که گاهی حتی دارو هم در دسترس نیست، هنوز برخی دمبال لاکچری بازی با لوازم خانگی خارجی هستند؟

به منظور بررسی چرایی این موضوع به سراغ یکی از جامعه شناسان رفتیم. دکتر محمدرضا رنجبر محمدی معتقد است این پدیده یک تناقض ظاهری است؛ هرچه فشار اقتصادی بیشتر می شود، الزاماً میل به نمایش مصرف کمتر نمی شود و حتی در برخی موارد می تواند بیشتر هم بشود. دلیلش این است که مصرف فقط برای رفع نیاز نیست، بلکه در جامعه امروز به ابزاری برای هویت سازی، کسب منزلت اجتماعی و دریافت تأیید دیگران تبدیل شده است.

مصرف فقط برای رفع نیاز نیست، بلکه در جامعه امروز به ابزاری برای هویت سازی، کسب منزلت اجتماعی و دریافت تأیید دیگران تبدیل شده است

نمایش موقعیت اجتماعی با برخی کالاها

وی افزود: از منظر جامعه شناسی، مفهوم مصرف نمایشی تورستین وبلن به خوبی این وضعیت را توضیح می دهد. یعنی فرد گاهی یک کالا یا سبک زندگی را نه فقط به دلیل نیاز واقعی، بلکه برای نشان دادن موقعیت اجتماعی خود مصرف می کند. امروز شبکه های اجتماعی نیز این مسئله را تشدید کرده اند. برای مثال، ممکن است خانواده ای از نظر اقتصادی تحت فشار باشد، اما همچنان برای خرید خودروی گران تر، تلفن همراه برند، لباس خاص یا سفر پرهزینه تلاش کند، چون احساس می کند نمایش این سبک زندگی بخشی از جایگاه اجتماعی اوست.

به گفته رنجبر محمدی از طرف دیگر، نظریه مقایسه اجتماعی توضیح می دهد که افراد خودشان را با دیگران مقایسه می کنند؛ در حالی که آنچه در شبکه های اجتماعی می بینند معمولاً بخش انتخاب شده و ویترینی زندگی دیگران است. در نتیجه، فرد ممکن است درآمد و هزینه های واقعی خودش را با تصویری از زندگی دیگران مقایسه کند که اساساً تمام واقعیت زندگی آنها را نشان نمی دهد. همین مسئله می تواند احساس عقب ماندن و فشار برای شبیه شدن به دیگران را افزایش دهد.

این جامعه شناس ادامه داد: بنابراین، مسئله را نباید صرفاً به ولخرجی یا تجمل گرایی مردم تقلیل داد. پشت بخشی از این رفتارها، نیاز به منزلت، دیده شدن، تعلق اجتماعی و حتی جبران نمادین فشارهای اقتصادی قرار دارد.

مردم باید سواد رسانه ای خود را ارتقا دهند

این پژوهشگر اجتماعی معتقد است راهکار هم صرفاً این نیست که به مردم بگوییم کمتر مصرف کنند. برای مثال، در حوزه سواد رسانه ای می توان به جوانان آموزش داد که چگونه یک صفحه اینستاگرامی را از نظر تبلیغ پنهان، نمایش گزینشی زندگی و ایجاد مقایسه اجتماعی تحلیل کنند. وقتی فرد متوجه شود آنچه در فضای مجازی می بیند لزوماً واقعیت کامل زندگی دیگران نیست، فشار روانی برای شبیه شدن به آن سبک زندگی کاهش پیدا می کند.

وقتی فرد متوجه شود آنچه در فضای مجازی می بیند لزوماً واقعیت کامل زندگی دیگران نیست، فشار روانی برای شبیه شدن به آن سبک زندگی کاهش پیدا می کند.

از+کجا+لوازم+خانگی+قسطی+بخریم؟

به گفته رنجبر محمدی راهکار دیگر این است که برای منزلت اجتماعی، مسیرهای غیرمادی بیشتری ایجاد کنیم. مثلاً در محله ها، دانشگاه ها و محیط های اجتماعی از افرادی که در فعالیت های داوطلبانه، فرهنگی، علمی یا حل مسائل محله مشارکت می کنند، تقدیر شود. در این صورت، یک جوان می تواند از طریق دانش، مهارت، خلاقیت و مشارکت اجتماعی هم دیده و محترم شود و منزلت اجتماعی خود را فقط از طریق برند، خودرو یا کالاهای گران قیمت تعریف نکند.

وی افزود: همچنین باید تفریح و تجربه اجتماعی را از انحصار مصرف گران خارج کنیم. توسعه فرهنگسراها، کتابخانه ها، فضاهای ورزشی، پارک های شهری و برنامه های هنری و اجتماعی کم هزینه می تواند به خانواده ها امکان دهد بدون پرداخت هزینه های سنگین، تجربه اجتماعی باکیفیتی داشته باشند. نتیجه این است که اوقات فراغت کمتر با خرید و مصرف گران قیمت گره می خورد.

این جامعه شناس با اشاره به نقش رسانه نیز گفت: در حوزه رسانه و تبلیغات نیز می توان الگوهای متنوع تری از موفقیت را به جامعه معرفی کرد. وقتی در کنار نمایش خودرو، خانه، سفر و کالاهای لوکس، داستان معلم، پژوهشگر، ورزشکار، کارآفرین یا فردی که برای حل مسئله محله خود فعالیت کرده نیز برجسته شود، تعریف موفقیت در جامعه از بیشتر داشتن به سمت توانمندتر و مؤثرتر بودن حرکت می کند.

وی تاکید کرد: حتی در سطح فردی نیز می توان از راهکارهای ساده ای استفاده کرد. مثلاً قبل از خرید یک کالای گران قیمت از خودمان بپرسیم: اگر قرار نبود کسی این کالا را ببیند، باز هم آن را می خریدم؟ این سؤال ساده کمک می کند تفاوت میان مصرف برای نیاز و مصرف برای نمایش را بهتر تشخیص دهیم.

قبل از خرید یک کالای گران قیمت از خودمان بپرسیم: اگر قرار نبود کسی این کالا را ببیند، باز هم آن را می خریدم؟ این سؤال ساده کمک می کند تفاوت میان مصرف برای نیاز و مصرف برای نمایش را بهتر تشخیص دهیم

برنامه فرهنگی نمی تواند فشار اقتصادی را بکاهد

این کارشناس همچنین به تفکیک برنامه های فرهنگی و اقتصادی نیز اشاره کرد و افزود: البته در کنار همه این اقدامات، نباید عامل اقتصادی را نادیده گرفت. هیچ برنامه فرهنگی نمی تواند جای کاهش ناامنی و فشار اقتصادی را بگیرد. هرچه آینده اقتصادی برای خانواده ها قابل پیش بینی تر باشد، امکان برنامه ریزی مالی و مصرف عقلانی نیز بیشتر می شود.

رنجبر محمدی متذکر شد: بنابراین هدف جامعه شناختی، مبارزه با مصرف نیست؛ مسئله این است که ارزش انسان را از قیمت کالاهایی که مصرف می کند جدا کنیم. اگر این اتفاق بیفتد، فشار اجتماعی برای زندگی نمایشی کاهش پیدا می کند و منابع خانوار می تواند بیشتر به سمت رفاه واقعی، آموزش، تجربه، روابط اجتماعی و کیفیت زندگی هدایت شود.

   
  

نظر شما:
نام:
پست الکترونیکی:
آدرس وب:
عنوان:
نظر
  قبل از ارسال نظر آنرا ویرایش کرده و قواعد نگارش را در آن رعایت کنید.
لطفاً در مطالب خود اخلاق اسلامی و قوانین کشور را مد نظر داشته باشید.
نمایش نظرات کاربران در خبرها به معنای تایید آنها توسط سایت نیست.

  کد امنیتی:
 
دو ستاره جنجالی رئال با هم آشتی کردند! (عکس)
  دو ستاره جنجالی رئال با هم آشتی کردند! (عکس)
به نظر می‌رسد که کدورت بین فدریکو والورده و اورلین شوامنی به صورت کامل برطرف شده است.
رفیق وجود ندارد! / کلاهبرداری خانمان برانداز از ستاره فوتبال ایران
  رفیق وجود ندارد! / کلاهبرداری خانمان برانداز از ستاره فوتبال ایران
فرشید اسماعیلی می‌گوید اخیرا نزدیک‌ترین دوستش از او کلاهبرداری کرده است.
۲۷ بازی تا لس‌آنجلس: سرنوشت در دست خود ماست
  ۲۷ بازی تا لس‌آنجلس: سرنوشت در دست خود ماست
تیم ملی والیبال ایران پس از از دست دادن سهمیه مستقیم المپیک در قهرمانی آسیا، حالا ۲۷ مسابقه سرنوشت‌ساز پیش رو دارد تا از مسیر قهرمانی جهان و رنکینگ فدراسیون جهانی برای رسیدن به لس‌آنجلس تلاش کند.
کمیته انضباطی شکایت پرسپولیس را رد کرد / آسانی غیرمجاز نبود
  کمیته انضباطی شکایت پرسپولیس را رد کرد / آسانی غیرمجاز نبود
کمیته انضباطی آرای خود را صادر کرد.
حمایت سرمربی اینترمیامی از لئو:  شکی نیست که توپ طلا باید به مسی برسد
  حمایت سرمربی اینترمیامی از لئو: شکی نیست که توپ طلا باید به مسی برسد
سرمربی اینترمیامی از لیونل مسی برای کسب جایزه ارزشمند توپ طلا حمایت کرد.
اعتراف جالب بوفون از مشکلات شخصی و خطاهای بزرگ
  اعتراف جالب بوفون از مشکلات شخصی و خطاهای بزرگ
جانلوییجی بوفون درباره اشتباهاتش و مشکلات شخصی‌ای که در طول دوران فوتبالش با آنها روبرو بوده است صحبت کرد.
خبر مهم برای متقاضیان یارانه‌ نقدی | جزییات دهک بندی خانوار‌ها در شهریور
  خبر مهم برای متقاضیان یارانه‌ نقدی | جزییات دهک بندی خانوار‌ها در شهریور
یارانه نقدی دهک‌های چهارم تا نهم شهریورماه 1405 نیز طبق زمان‌بندی اعلام‌شده در 31 شهریورماه به حساب سرپرستان خانوار واریز خواهد شد. مبلغ یارانه این گروه به ازای هر نفر 300 هزار تومان است.
خبر مهم برای جاماندگان سهام عدالت
  خبر مهم برای جاماندگان سهام عدالت
عالی پور رییس‌کل سازمان خصوصی‌سازی: در سال 1401 نیز در قانون بودجه، موضوع شناسایی مجدد و تعیین تکلیف جاماندگان مطرح شد، اما تا پایان سال هیچ سبد سهامی برای این منظور به تصویب دولت نرسید تا امکان اجرای آن فراهم شود.
جدایی مالک جنجالی: چلسی برای بهداد اقبالی شد!
  جدایی مالک جنجالی: چلسی برای بهداد اقبالی شد!
تاد بولی سهام چلسی را فروخت و از مدیریت این باشگاه کناره‌گیری کرد تا شرکت تحت مدیریت بهداد اقبالی مالک تام الاختیار چلسی شود.
امید نورافکن، همان همیشگی/ بازگشت غایب بزرگ جام جهانی به تیم ملی
  امید نورافکن، همان همیشگی/ بازگشت غایب بزرگ جام جهانی به تیم ملی
امید نورافکن بار دیگر به اردوی تیم ملی دعوت شده و فرصت بازگشت به جمع شاگردان امیر قلعه‌نویی را پیدا کرده است.
مصدومیت یا علت فنی؟/ غیبت عجیب کاپیتان پرسپولیس در لیست تیم ملی!
  مصدومیت یا علت فنی؟/ غیبت عجیب کاپیتان پرسپولیس در لیست تیم ملی!
محمدحسین کنعانی، کاپیتان باتجربه پرسپولیس، در لیست اعلام شده از سوی کادر فنی تیم ملی حضور ندارد.
کشف اجساد 5 نفر در تهران/عامل جنایت دستگیر شد
  کشف اجساد 5 نفر در تهران/عامل جنایت دستگیر شد
اجساد 5 زن و مرد که گفته می‌شود قربانی قتل خانوادگی شده‌اند، در گور دسته‌جمعی داخل چاهی در بلوار سیمون بولیوار تهران کشف شد.
  پربیننده ترین اخبار       
  علی ضیا با انتشار عکسی عاشقانه، خبر ازدواجش را تأیید کرد
  جواهر لیورپول: از بازی گرت بیل الهام می‌گیرم!
  چرا درد دل با غریبه‌ها از حرف زدن با همسر آسان‌تر است؟
  هدی زین‌العابدین و پسر حاتمی‌کیا در اکران «اسکورت»+عکس های جدید
  ماراتن شبانه پرسپولیس در هتل؛ 5 هدف روی میز، 2 خرید قطعی!
  گاردین فاش کرد/ چرا آمریکا عربستان را تنها گذاشت؟
  اصرار ترامپ به تکرار یک توهم: ایران به شدت خواستار توافق است
  پیام عراقچی پس از سفر به چین: تصمیمات امروز پیامدهای گسترده‌ای خواهد داشت
  گفت‌وگوی تلفنی عراقچی و فرمانده ارتش پاکستان
  صورت‌حساب سنگین ترامپ در کنگره
  خبر مهم آکسیوس درباره جلسه مهم ترامپ با سران کشورهای عربی/ نقشه ترامپ برای پس از جنگ با ایران؟
  آنونسی از فردای باخت ترامپ
  مهم‌ترین دستکش جهان: یک سوپرایز بی‌نظیر برای علی دایی! (عکس)
  فابرگاس از ستاره مازاد رئال هیولا ساخت
  گاوی: باید همینطور گل بزنیم تا بارسا قهرمان شود!
  ستاره سابق فوتبال ایتالیا: لیائو فکر می‌کند با بازی کردن به هواداران لطف می‌کند!
  پکن؛ میانجی پایان جنگ؟
  کشف اجساد 5 نفر در تهران/عامل جنایت دستگیر شد
  وزیر دفاع پاکستان: شجاعت ایران و لبنان، اسراییل را بازنده جنگ کرد
  تمکین امریکا مقابل انصارالله
© شبکه خبری رونگار 1404

All rights reserved