در حالی که تشدید تنش‌های منطقه‌ای و شرایط جنگی معمولا به افزایش تقاضا برای طلا به‌عنوان دارایی امن منجر می‌شود، بازار جهانی طلا این بار برخلاف انتظار حرکت کرده و با افت قیمت مواجه شد عضو هیئت‌رییسه کمیسیون تخصصی طلا فروش ذخایر طلا از سوی برخی کشورها برای تامین هزینه‌های دفاعی و کاهش تقاضا در پی افت رشد اقتصادی را از مهم‌ترین دلایل این روند دانست.

محمد کشتی‌آرای - عضو هیئت‌رییسه کمیسیون تخصصی طلا و جواهر اتاق اصناف ایران - در گفت‌وگو با ایسنا، در تشریح تحولات اخیر بازار طلا و سکه در بازارهای داخلی و بین‌المللی و علل نوسانات امروز قیمت‌ها گفت: به‌طور کلی مسائل اقتصادی همواره به نوعی تحت تاثیر تحولات سیاسی رقم می‌خورد و مسائل سیاسی تعیین‌کننده جهت بازارها است.

وی افزود: طی روزهای اخیر، اظهارنظری مبنی بر روند مثبت مذاکرات میان ایران و آمریکا مطرح شد که همین خبر به‌یکباره افت هم‌زمان قیمت ارز، طلا و سکه را در پی داشت؛ این اتفاق در شرایطی رخ داد که روز یکشنبه بازار جهانی نیز تعطیل بود. با این حال، پس از آنکه اخبار مثبت مربوط به مذاکرات تایید نشد و مباحث مربوط به تداوم شرایط جنگی قوت گرفت، قیمت‌ها مجددا به نرخ‌های روز گذشته بازگشت. روند بازارها تابعی از اظهارنظرهای سیاسی است و این مواضع بلافاصله بر قیمت ارز اثر می‌گذارد؛ از سوی دیگر، کانال‌های تلگرامی و فضای مجازی نیز به‌سرعت این تحولات را برجسته و به بازار تزریق می‌کنند.

این کارشناس بازار طلا در پاسخ به پرسشی درباره نحوه مداخله و تنظیم‌گری بانک مرکزی در مقایسه با دوره‌های گذشته که با حراج یا پیش‌فروش سکه همراه بود، تصریح کرد: زمانی که نرخ ارز به بالای 270 هزار تومان جهش کرد، بانک مرکزی بلافاصله با ورود دو میلیارد دلاری به بازار کار خود را آغاز کرد و امکان دریافت تا سقف 10 هزار دلار اسکناس از بانک‌های مشخص را فراهم ساخت. بی شک این اقدام بانک مرکزی تاثیر مثبتی بر جای گذاشت و روند صعودی قیمت ارز و متعاقب آن طلا در داخل را متوقف کرد و ثباتی تقریبا نسبی را در بازار پدید آورد که مانع از تداوم جهش قیمت طلا و سکه شد که نوعی تنظیم‌گری با توجه به شرایط به شمار می‌رود.

وی گفت: البته درباره واگذاری سکه باید توجه داشت که انتقاداتی مطرح شده بود که واگذاری‌های گذشته منجر به کاهش ذخایر طلا می‌شد که نشان داد ورود جدید به بازار و تنظیم گری نیازمند مدیریت متفاوتی بود.

این عضو هیئت‌رییسه کمیسیون تخصصی طلا و جواهر اتاق اصناف ایران در ادامه به بررسی چشم‌انداز  بازار جهانی طلا پرداخت و گفت: انس جهانی طلا در برهه‌ای تا بالای 5000 دلار نیز صعود کرد، اما پس از آن روندی نزولی در پیش گرفت. علت اصلی این کاهش به رفتار بودجه‌ای کشورها بازمی‌گردد؛ بسیاری از دولت‌ها برای تامین هزینه‌های خود، به‌ویژه هزینه‌های دفاعی و تقویت بنیه نظامی، با نیاز مالی سنگینی مواجه شدند و از همین رو اقدام به فروش ذخایر طلای خود کردند که این اقدام از سوی برخی کشورها حجم عرضه طلا به بازارهای جهانی را افزایش داد و در نتیجه قیمت طلا افت کرد.

کشتی آرای اظهار کرد: با توجه به نرخ تورم در بسیاری از کشورها، به نظر می‌رسد این روند فروش طلا در بازارهای جهانی همچنان ادامه داشته باشد؛ از این رو در کوتاه‌مدت و میان‌مدت، بعید به نظر می‌رسد قیمت جهانی طلا توان افزایش چشمگیر یا بازگشت به سطوح بالای 4500 دلار را داشته باشد و اگر نوسانی هم رخ دهد، عمدتا در همین محدوده 4000 دلاری باقی خواهد ماند. با توجه به اینکه حدود یک ماه و نیم تا دو ماه تا پایان سال جاری میلادی باقی مانده و در آستانه ماه نوامبر قرار داریم، باید در اواسط ماه دسامبر وضعیت بازار را مجددا مورد ارزیابی دقیق قرار داد.

کشتی‌آرای با اشاره به تناقض رفتاری بازار طلا در شرایط جنگی اخیر خاطرنشان کرد: معمولا تجربه‌های تاریخی و قاعده بازار بر این بوده که در شرایط جنگی قیمت طلا گران می‌شود، اما این بار علیرغم تنش‌های خاورمیانه و نوسانات قیمت نفت، روند برعکس رقم خورد.

وی در پایان گفت: دلیل نخست آن همان‌طور که اشاره شد، عرضه و فروش طلا از سوی کشورها برای تامین هزینه‌های دفاعی بود. نکته دوم و مهم دیگر این است که در شرایط جنگی، رشد اقتصادی بسیاری از کشورها متوقف می‌شود و در زمان‌هایی که رشد اقتصادی بالاست، کشورها درآمدهای ارزی خود را به طلا تبدیل می‌کنند، اما پس از تحولات منطقه‌ای و با توقف رشد اقتصادی کشورها، متاثر از جنگ خاورمیانه و افزایش بهای نفت، تقاضا برای خرید طلا و تبدیل درآمدهای ارزی به این دارایی به‌شدت کاهش یافت؛ بنابراین در حال حاضر زمینه‌ای برای افزایش قیمت طلا در بازارهای جهانی دیده نمی‌شود.