به نقل از اقتصاد آنلاین ایران با برخورداری از نیروی انسانی تحصیل کرده و استعداد های قابل توجه در حوزه های مهندسی، علوم کامپیوتر و فناوری، ظرفیت بالایی برای حضور در اقتصاد دیجیتال جهان دارد. بااین حال، محدودیت فرصت های شغلی تخصصی، دشواری ارتباط با بازار های بین المللی و تفاوت در امکانات پژوهشی و سرمایه گذاری، باعث شده است بخشی از نیرو های متخصص برای ادامه تحصیل و فعالیت حرفه ای، کشور های دیگر را انتخاب کنند.

حضور ایرانیان در جایگاه های مدیریتی شرکت هایی مانند گوگل و اپل، یا مشارکت آنها در سرمایه گذاری و توسعه کسب وکار های پیشرو هوش مصنوعی، تنها روایت موفقیت فردی نیست؛ این تجربه نشان می دهد استعداد هایی که در ایران پرورش یافته اند، در صورت دسترسی به فرصت ها و زیرساخت های مناسب، می توانند به سرمایه ای ارزشمند برای اقتصاد و صنعت فناوری جهان تبدیل شوند.

در ادامه، با ایرانی هایی آشنا می شویم که امروز در قلب غول های فناوری جهان حضور دارند و در شکل دادن به آینده هوش مصنوعی و اقتصاد دیجیتال نقش آفرینی می کنند.

علی قدسی پس از تحصیل در سوئد و دریافت دکتری علوم کامپیوتر، پژوهش های خود را در دانشگاه کالیفرنیا، ادامه داد و در زمینه سیستم های توزیع شده و پردازش داده فعالیت کرد. او در توسعه Apache Spark، پروژه متن باز پردازش و تحلیل داده های بزرگ، مشارکت داشت؛ فناوری ای که به یکی از پایه های شکل گیری دیتابریکس تبدیل شد.

قدسی در سال 2013 به همراه گروهی از پژوهشگران و مهندسان این شرکت را بنیان گذاشت و در ژانویه 2016 به مدیرعاملی آن رسید. دیتابریکس اکنون در حوزه مدیریت داده، رایانش ابری و زیرساخت هوش مصنوعی فعالیت می کند و ابزار هایی برای پردازش داده های گسترده و توسعه مدل های یادگیری ماشین در اختیار سازمان ها قرار می دهد.

یکی از فناوری های محوری شرکت، معماری دیتا لیک هاوس (Data Lakehouse) است که قابلیت ذخیره سازی گسترده داده ها را با ابزار های مدیریت و تحلیل سازمانی ترکیب می کند. قدسی همچنان مدیرعامل دیتابریکس است و نقش او نمونه ای از پیوند پژوهش دانشگاهی با توسعه یک کسب وکار جهانی در بازار زیرساخت داده و هوش مصنوعی به شمار می رود.

یاسمین رضوی پس از تحصیل در رشته مهندسی و دریافت MBA از هاروارد، فعالیت حرفه ای خود را در شرکت مشاوره مدیریت McKinsey & Company آغاز کرد. او سپس در شرکت سرمایه گذاری Index Ventures در لندن فعالیت داشت و بعد از کسب تجربه در Snap، در سال 2017 به Spark Capital پیوست.

رضوی در این شرکت سرمایه گذاری خطرپذیر، در تأمین مالی مجموعه ای از کسب وکار های فناوری از جمله Discord، Cruise، Deel و Marqeta مشارکت داشته است؛ شرکت هایی فعال در حوزه هایی مانند ارتباطات دیجیتال، خودرو های خودران، خدمات منابع انسانی و فناوری مالی.

یکی از مهم ترین بخش های کارنامه او، نقش در هدایت نخستین دور سرمایه گذاری نهادی در Anthropic در سال 2023 است. این شرکت توسعه دهنده مدل های هوش مصنوعی Claude است و رضوی علاوه بر فعالیت سرمایه گذاری، عضو هیئت مدیره آن نیز محسوب می شود. او همچنین در شرکت MatX، فعال در طراحی تراشه های تخصصی هوش مصنوعی، سرمایه گذاری کرده است.

در اکتبر 2026، با ثبت اسناد عرضه اولیه سهام آنتروپیک، نقش یاسمین رضوی به عنوان تنها نماینده یک شرکت سرمایه گذاری خطرپذیر در هیئت مدیره این شرکت برجسته شد. شرکت Spark Capital به رهبری سرمایه گذاری های رضوی، در مجموع حدود 777 میلیون دلار در آنتروپیک سرمایه گذاری کرده است؛ شرکتی که برای عرضه سهام در بازار بورس آماده می شود.

پریسا تبریز پس از دریافت مدارک کارشناسی و کارشناسی ارشد علوم کامپیوتر، در سال 2007 به گوگل پیوست و فعالیت خود را بر امنیت نرم افزار ها و شناسایی آسیب پذیری های دیجیتال متمرکز کرد. او در پروژه های امنیتی مرورگر کروم و تیم پژوهشی Project Zero مشارکت داشت؛ تیمی که با شناسایی ضعف های امنیتی نرم افزار ها به افزایش ایمنی محصولات فناوری کمک می کند.

تبریز در ادامه از فعالیت تخصصی در امنیت سایبری به مدیریت رسید و اکنون به عنوان معاون رییس و مدیرکل گوگل کروم، یکی از محصولات کلیدی این شرکت را هدایت می کند.

ارسلان توکلی شیرازی پس از تحصیل در دانشگاه ویرجینیا، در زمینه شبکه ها و سیستم های توزیع شده پژوهش کرد؛ حوزه ای که در توسعه زیرساخت های پردازش داده و رایانش ابری نقش مهمی دارد. او پیش از ورود به دنیای کارآفرینی، در شرکت مشاوره مدیریت McKinsey & Company فعالیت داشت و به سازمان ها در زمینه راهبرد فناوری اطلاعات و رایانش ابری مشاوره می داد.

توکلی شیرازی در سال 2013 به همراه گروهی از پژوهشگران و متخصصان فناوری، دیتابریکس را بنیان گذاشت. این شرکت با تجاری سازی فناوری های توسعه یافته در محیط دانشگاهی، به یکی از بازیگران حوزه مدیریت داده و زیرساخت هوش مصنوعی تبدیل شد.

او اکنون به عنوان معاون ارشد مهندسی میدانی، مسئولیت هایی مرتبط با پیوند فنی شرکت و مشتریان و توسعه کاربرد محصولات دیتابریکس بر عهده دارد.

مریم عظیمی هاشمی پس از دریافت کارشناسی مهندسی کامپیوتر در سال 2009، در دانشگاه بریتیش کلمبیا به تحصیل و پژوهش ادامه داد. زمینه های تخصصی او شامل پردازش تصویر، فشرده سازی ویدئو و فناوری دامنه دینامیکی بالا (HDR) است؛ فناوری هایی که در بهبود کیفیت عکس و فیلم دیجیتال نقش دارند. او پیش از پیوستن به اپل در سال 2021، تجربه پژوهشی در دانشگاه کمبریج نیز کسب کرد.

عظیمی در رویداد معرفی قابلیت های تصویربرداری آیفون 15 پرو مکس در سال 2023 حضور داشت و در مراسم معرفی آیفون 18 پرو در سپتامبر 2026 نیز درباره قابلیتی مرتبط با ثبت و بررسی اصالت تصاویر صحبت کرد. این موضوع در شرایط افزایش محتوای دست کاری شده و تصاویر تولیدشده با هوش مصنوعی اهمیت بیشتری پیدا کرده است.

اطلاعات عمومی موجود، عنوان سازمانی دقیق یا مسئولیت مدیریتی او در اپل را به طور مستقل مشخص نمی کند؛ بنابراین، معرفی او به عنوان متخصص تصویربرداری دیجیتال توصیف دقیق تری از حوزه فعالیتش است.

ساسان گودرزی پس از تحصیل در رشته مهندسی برق، با دریافت مدرک MBA دانش فنی خود را با آموزش مدیریت کسب وکار تکمیل کرد. او فعالیت حرفه ای خود را در حوزه فناوری های صنعتی و اتوماسیون آغاز کرد و در شرکت هایی مانند Honeywell و Invensys مسئولیت های مدیریتی بر عهده داشت.

گودرزی سپس به اینتوییت پیوست و پس از فعالیت در بخش های مختلف شرکت، در سال 2019 به مدیرعاملی آن منصوب شد. اینتوییت شرکت مادر محصولاتی مانند TurboTax، QuickBooks و Credit Karma است که در حوزه هایی از جمله خدمات مالیاتی، حسابداری و مدیریت مالی فعالیت می کنند.

هدایت این مجموعه، گودرزی را در مرکز توسعه خدمات مالی دیجیتال و استفاده از داده و هوش مصنوعی برای بهبود تجربه کاربران قرار داده است.

علی کاشانی پس از تحصیل و پژوهش در حوزه رباتیک، وارد دنیای کارآفرینی فناوری شد. او از بنیان گذاران Neurio Technology، فعال در زمینه خانه هوشمند، بود؛ شرکتی که بعد ها به Generac فروخته شد. کاشانی سپس به Postmates پیوست و تا سمت معاون رییس پیش رفت. فعالیت در این شرکت، تجربه ای نزدیک از چالش های لجستیک شهری و هزینه های تحویل سفارش در اختیار او قرار داد.

او در سال 2021 سرو رباتیکس را بنیان گذاشت؛ شرکتی که ربات های خودران برای تحویل سفارش در پیاده رو ها توسعه می دهد. این ربات ها با استفاده از حسگرها، سامانه های ناوبری و الگوریتم های هوش مصنوعی، محیط اطراف را تحلیل می کنند و در مسیر های شهری حرکت می کنند.

هدف این فناوری، خودکارسازی بخشی از فرایند تحویل سفارش است؛ هرچند هزینه عملیاتی، ایمنی در محیط های عمومی و گسترش فعالیت در مقیاس وسیع همچنان از چالش های این صنعت محسوب می شوند. کاشانی علاوه بر مدیریت شرکت، سابقه ثبت یا ثبت در دست اقدام 15 اختراع را نیز دارد.