سریال تازه اسپایدر-نوآر نه تنها بازآفرینی متفاوتی از جهان مرد عنکبوتی ارائه می دهد، بلکه با فضاسازی تیره، ارجاعات سینمایی و اجرای غیرقابل پیش بینی کیج، تجربه ای خاص و نامتعارف را برای مخاطبان رقم می زند.

به نقل از راجر ابرت، پیش از این نیکلاس کیج در گفت وگویی گفته بود شخصیت او در سریال Spider-Noir ترکیبی از 70 درصد همفری بوگارت و 30 درصد باگز بانی است. با این حال، حتی این توصیف عجیب هم به طور کامل نمی تواند حال وهوای اجرای پرآشوب، دیوانه وار و الهام بخش او را توضیح دهد.

کیج در این سریال مدام لحن و ریتم بازی اش را تغییر می دهد؛ یک لحظه با صدایی شبیه کارآگاه های کلاسیک فیلم های نوآر صحبت می کند، لحظه ای بعد وارد کمدی فیزیکی اغراق آمیز می شود، ناگهان آواز می خواند، در صحنه های مرگبار می خندد و حتی گاهی در میانه داستان، خودش درباره اتفاقات در حال وقوع اظهار نظر می کند. نتیجه، اجرایی است که فقط می توان آن را کاملاً نیکلاس کیجی توصیف کرد.

بعضی سکانس ها آن قدر اغراق آمیز هستند که ممکن است مخاطب را معذب کنند، اما همین ویژگی بار دیگر یادآوری می کند چرا نیکلاس کیج همچنان یکی از غیرقابل پیش بینی ترین و بحث برانگیزترین بازیگران نسل خود است.

یکی از نخستین پرسش هایی که برای طرفداران دنیای مارول مطرح می شود این است که آیا شخصیت کیج در این سریال همان نسخه ای است که او پیش تر در انیمیشن Into the Spider-Verse صداپیشگی اش را بر عهده داشت؟ پاسخ کوتاه این است: نه دقیقاً.

اگرچه کیج در انیمیشن موفق سال 2018 صدای اسپایدر-نوآر را اجرا کرده بود، اما این بار در نخستین نقش مهم تلویزیونی اش، شخصیت متفاوتی به نام بن ریلی را بازی می کند؛ کارآگاهی خصوصی، میانسال و شکست خورده که سال ها قبل هویت ابرقهرمانی خود با نام اسپایدر را کنار گذاشته است. دلیل این کناره گیری نیز ناتوانی او در جلوگیری از مرگ نامزدش بوده؛ زخمی روحی که همچنان او را تعقیب می کند.

داستان اسپایدر-نوآر در منهتن دوران رکود بزرگ اقتصادی آمریکا می گذرد؛ شهری غرق در دود، باران، موسیقی جاز و سایه های تیره. در این جهان، هنوز شخصیتی به نام پیتر پارکر وجود ندارد و فضای سریال بیشتر یادآور فیلم های جنایی کلاسیک هالیوود است تا آثار ابرقهرمانی مدرن مارول.

کیج در قالب راوی داستان، با صدایی که تداعی کننده کارآگاه های افسانه ای سینما مانند فیلیپ مارلو و سم اسپید است، می گوید: یک بار کسی از من پرسید این چه جهانی است. سؤال عجیبی بود که سال ها در ذهنم ماند. تنها چیزی که می توانم بگویم این است که آن زمان، این تنها جهانی بود که می شناختم؛ و هنوز هم همین طور است.

همین جمله به خوبی فضای سریال را توصیف می کند: جهانی منزوی، مالیخولیایی و غرق در حس نوستالژی سینمای سیاه.

یکی از جالب ترین ویژگی های سریال این است که هر قسمت در دو نسخه جداگانه قابل تماشا خواهد بود: نسخه سیاه وسفید اصیل و نسخه رنگی کامل .

نسخه سیاه وسفید به شدت به زیبایی شناسی فیلم های نوآر دهه 1930 و 1940 وفادار است؛ سایه های سنگین، نورپردازی خشن و قاب هایی که یادآور سینمای کلاسیک جنایی هستند. در مقابل، نسخه رنگی با رنگ های اشباع شده و طراحی صحنه دقیق، حال وهوایی شبیه نقاشی های ادوارد هاپر و لیلی فوردی پیدا می کند.

هر دو نسخه جذابیت خاص خود را دارند، اما فضای تیره و خشن سیاه وسفید بیش از هر چیز با روح داستان هماهنگ است.

در آغاز سریال، دفتر کارآگاهی بن ریلی تقریباً در آستانه تعطیلی قرار دارد. تلفن دفتر قطع شده، مشتری ای وجود ندارد و دستیار طناز او، جنت، به دلیل نگرفتن حقوقش قصد ترک کار را دارد.

اما همه چیز زمانی تغییر می کند که بن مأمور می شود زنی مرموز به نام کت هاردی را تحت نظر بگیرد؛ خواننده ای جذاب در کلوب های شبانه که عملاً زندانی رییس مافیای شهر، سیلورمین ، است.

سیلورمین، با بازی برندن گلیسون، سال هاست کنترل شهر را در دست دارد؛ درست از زمانی که اسپایدر از صحنه ناپدید شد و شهر را به حال خود رها کرد.

اسپایدر-نوآر در طول هشت قسمت خود، مجموعه ای از خطوط داستانی پیچیده و درهم تنیده را معرفی می کند. هرچند ریتم سریال در میانه راه کمی کند می شود، اما شخصیت های فرعی آن از مهم ترین نقاط قوت اثر هستند.

جک هیوستون در نقش فلینت مارکو یا همان سندمن ، حضوری قدرتمند دارد؛ شخصیتی که به تدریج در هویت هیولایی خود گرفتار می شود.

اندرو لوییس کالدول نیز در نقش مگاوات یکی از عجیب ترین و سرگرم کننده ترین شخصیت های سریال را خلق می کند؛ مردی که هم زمان از شکسپیر نقل قول می کند و خودش را قهرمان فیلمی درباره قاتلان زنجیره ای می داند.

در کنار آن ها، آبراهام پوپولا در نقش تومب استون حضوری آرام اما تهدیدآمیز دارد. نکته مشترک تمام این شخصیت ها، فروپاشی تدریجی روانی و جسمی آن هاست؛ گویی همه در حال تبدیل شدن به نسخه ای تاریک تر و هیولایی تر از خود هستند.

بخش زیادی از جذابیت اسپایدر-نوآر به ارجاعات متعدد آن به سینمای کلاسیک آمریکا بازمی گردد. موسیقی سریال، انتخاب ترانه ها، قاب بندی ها و حتی نوع دیالوگ نویسی، همگی یادآور فیلم های جنایی دهه 30 و 40 هستند.

از اشاره به فیلم Below the Sea محصول 1933 گرفته تا ارجاعات مستقیم به Great Guy با بازی جیمز کاگنی، سریال عملاً عاشقانه ای برای دوران طلایی هالیوود است.

بن ریلی نه تنها دیالوگ های فیلم های قدیمی را از حفظ می داند، بلکه مدام درباره آثار کلاسیک صحبت می کند؛ از جمله فیلم جنجالی Freaks ساخته تاد براونینگ. این علاقه افراطی به سینما، در کنار آسیب های روحی گذشته و سردردهای ناشی از حس عنکبوتی، شخصیت او را به فردی عجیب و غیرعادی تبدیل کرده است.

و چه کسی بهتر از نیکلاس کیج می تواند چنین شخصیتی را بازی کند؟ کیج در تمام طول سریال از انتخاب های امن و محافظه کارانه دوری می کند. در یکی از صحنه ها حتی ناگهان شروع به تقلید صدای ادوارد جی. رابینسون می کند؛ صرفاً چون می تواند.

شاید اسپایدر-نوآر از نظر انسجام داستانی به قدرت برخی آثار اخیر ابرقهرمانی مانند پنگوئن نرسد، اما چیزی دارد که کمتر در تولیدات پرهزینه امروزی دیده می شود: جسارت.

این سریال تلاش نمی کند صرفاً یک محصول استاندارد مارول باشد. در عوض، می خواهد ترکیبی عجیب از کمیک بوک، فیلم نوآر، طنز سیاه، ادای احترام سینمایی و نمایش تمام عیار جنون هنری نیکلاس کیج باشد.

نتیجه ممکن است برای همه مخاطبان قابل هضم نباشد، اما بدون تردید اسپایدر-نوآر جایگاه منحصربه فردی در جهان مرد عنکبوتی پیدا کرده است؛ چه در نسخه سیاه وسفید و چه در نسخه رنگی.

منبع: فرارو