اگر توافق موقت و 60 روزه میان ایران و ایالات متحده آمریکا به درستی اجرا شود، می تواند بزرگ ترین قدم برای پایان دادن به بحران های چند ماه اخیر در خاورمیانه باشد. این تفاهم نه تنها می تواند جلوی درگیری های نظامی را بگیرد، بلکه به اقتصاد کشور هم کمک بزرگی خواهد کرد. با این توافق، فشارهای اقتصادی کمتر شده و مسیر برای تولید و فروش بیشتر نفت ایران باز می شود.

جلال ساداتیان، کارشناس و تحلیلگر مسائل سیاست خارجی در گفتگو با فرارو عنوان کرد: ایران در متن این تفاهم جایگاه بسیار خوب و قدرتمندی دارد.

جلال ساداتیان در این گفت وگو با اشاره به تفاهم 60 روزه میان ایران و آمریکا، این توافق را یک فرصت عالی برای ایجاد آتش بس دائمی و کم کردن خطرات در منطقه دانست. ساداتیان در این باره گفت: اگر این دوره 60 روزه با آرامش و بدون درگیری بگذرد، احتمال اینکه توافق تمدید شود بسیار زیاد است.

او توضیح داد: مسئله مهم الان فقط توقف موقت جنگ نیست؛ بلکه باید سازوکاری پیدا کنیم که خاورمیانه دوباره به چرخه درگیری کشیده نشود. ایران در سال های گذشته همیشه اصرار داشته که پایان جنگ نباید فقط در یک جبهه باشد، بلکه بعد از توافق باید تمام پرونده های امنیتی منطقه بسته شود.

این کارشناس اضافه کرد: به همین دلیل، وضعیت کشور لبنان یکی از محورهای مهمی بوده که ایران روی آن تاکید کرده است. در واقع، دو طرف تلاش می کنند برنامه های امنیتی را طوری تنظیم کنند که خطر شروع دوباره جنگ به کمترین حد ممکن برسد.

ساداتیان با بیان اینکه بیشتر بندهای این تفاهم در حال اجرا شدن است، گفت: امروز مهم ترین خواسته افکار عمومی به وضعیت اقتصاد مربوط می شود. مردم زمانی به طور کامل از این مذاکرات حمایت می کنند که نتیجه آن کاهش فشارها، افزایش درآمدهای دلاری و بهتر شدن فضای کسب وکار باشد.

وی افزود: بخشی از تحریم های ایران، قوانین سخت گیرانه خود آمریکاست و بخش دیگر تحریم های بین المللی و شورای امنیت است؛ بنابراین لغو کامل همه آن ها در زمان کوتاه امکان پذیر نیست. با این حال، روند کاهش محدودیت ها از طرف وزارت خزانه داری آمریکا آغاز شده است.

او تاکید کرد: آن ها در حال صدور معافیت هایی برای فروش نفت ایران هستند. اگر موانع فروش نفت و مشکلات حمل ونقل دریایی کاملاً برطرف شود، درآمدهای ارزی کشور بالا می رود که این موضوع به کنترل تورم و مدیریت بازار کمک زیادی می کند. ایران نباید این فضا را فقط یک پیروزی سیاسی بداند، بلکه باید از آن به عنوان سکویی برای بازسازی اقتصاد خود استفاده کند.

این تحلیلگر سیاست خارجی درباره واکنش های داخلی به این توافق گفت: در شرایط امروز کشور، مخالفت با اصل مذاکره دیگر فقط یک اختلاف نظر ساده سیاسی نیست و باید به پیامدهای آن نیز دقت کرد. در حال حاضر، اسراییل به شدت از این روند ناراضی است و بارها مخالفت خود را با کاهش تنش ها اعلام کرده است.

ساداتیان هشدار داد: وقتی تنها مخالف جدی ما اسراییل است، گروه های سیاسی داخل کشور باید مراقب باشند که حرف هایشان ناخواسته به نفع اهداف تل آویو تمام نشود.

او اضافه کرد: دفاع از حقوق و مطالبات ملی به این معنی نیست که همیشه با مذاکره مخالف باشیم. هنر دیپلماسی این است که بدون کوتاه آمدن از خواسته های کشور، بیشترین امتیاز را از مسیر گفت وگو به دست بیاوریم. اگر امروز ایران در بخش هایی از این تفاهم موقعیت برتری دارد، نتیجه همین تلاش های دیپلماتیک است که باید به خوبی حفظ شود.

این کارشناس بین الملل درباره نقش دونالد ترامپ در آینده این تفاهم توضیح داد: رییس جمهور آمریکا همیشه به رفتارهای غیرقابل پیش بینی معروف بوده است. اما به نظر می رسد در شرایط کنونی، او مجبور شده بیشتر به ارزیابی های تیم امنیت ملی خود توجه کند و از افراد تندرو و افراطی فاصله بگیرد.

او با اینکه احتمال شکست دوباره مذاکرات را کاملاً رد نکرد، اما تاکید کرد: احتمال موفقیت این گفت وگوها نسبت به سال های اخیر بسیار بیشتر شده است.

ساداتیان بیان کرد: کاهش تعداد نیروهای آمریکایی در منطقه نشان می دهد که خاورمیانه به سمت آرامش حرکت می کند. سیاست خارجی را نمی توان فقط بر پایه بدبینی اجرا کرد. همان طور که نباید ساده لوح باشیم، نباید همه اتفاقات را هم با دید منفی تحلیل کنیم.

وی افزود: در دنیای سیاست باید همیشه حواسمان جمع باشد، اما استفاده از فرصت ها هم ضروری است. اگر ایران با حفظ حقوق خود در مذاکرات بماند، مسیر فشارهای خارجی را می بندد، فروش نفت را بالا می برد و سرمایه گذاری را توسعه می دهد. این اتفاق می تواند به یکی از مهم ترین تفاهم نامه های تاریخ معاصر ما تبدیل شود.

ساداتیان در پایان از برخی صحبت های داخلی انتقاد کرد و گفت: برخی منتقدان ادبیاتی را به کار می برند که مردم را نسبت به هرگونه مذاکره و توافقی بدبین می کند؛ این کار هیچ کمکی به منافع ملی نمی کند. دفاع از حقوق کشور نیازمند دیپلماسی فعال، اتحاد داخلی و استفاده هوشمندانه از فرصت های جهانی است.

او در ادامه گفت: ترامپ فردی دمدمی مزاج است، اما ظاهراً بالاخره مجبور شده به نظرات کارشناسان اطرافش توجه کند. در حال حاضر شرایط رو به بهبود است و نیروهای آمریکایی در حال خروج از منطقه هستند. بنابراین نمی شود همه چیز را با دیدگاهی منفی به بن بست کشاند.

ساداتیان با اشاره به رویکرد مخالفان تندرو افزود: در دنیای سیاست باید هوشیار باشیم و هم زمان در مناسبات سیاسی شرکت کنیم تا دست برتر را داشته باشیم. اینکه مدام مدافع جنگ باشیم چه دستاوردی برای کشور دارد؟ حرف ها و رفتارهای برخی افراد در داخل، عملاً مصداق تشویش اذهان عمومی است. اتفاقاً در راستای دفاع از حقوق حاکمیتی باید با این افراد برخورد شود.

منبع: فرارو