به نقل از ایسنا، تابستان به میانه رسیده اما بازار مسکن هنوز داغ نشده و حتی در مقایسه با زمستان گذشته سردتر شده است. شواهد و قرائن نشان می دهد این بازار در مردادماه 1405 همچنان با رکود معاملاتی، کاهش قدرت خرید خانوارها و ابهام نسبت به آینده قیمت ها مواجه است. بخش عمده تقاضای موجود، مصرفی است و خریداران بیشتر به دنبال واحدهای کوچک متراژ و ارزان قیمت هستند.

اگرچه آمار رسمی از تعداد معاملات وجود ندارد اما گفته می شود تعداد معاملات ملک در تهران به کمتر از 3000 فقره در ماه رسیده است. فعالیت بخر و بفروش ها نیز تحت تاثیر کاهش معاملات مصرفی و نبود چشم انداز روشن از بازدهی بازار کاهش نشان می دهد. با وجود رکود معاملات، قیمت های پیشنهادی برخی مالکان در مناطق مختلف رشد یافته؛ هرچند ارقام اعلامی الزاماً به معنای انجام معامله قطعی نیست. در مواردی نیز مالکان برای فروش سریع تر، به ویژه در صورت نیاز فوری به نقدینگی، حاضر به ارائه تخفیف شده اند.

به اعتقاد کارشناسان، افزایش هزینه ساخت، رشد قیمت نهاده های ساختمانی، کاهش قدرت خرید و تحولات سیاسی و اقتصادی، مهم ترین عوامل مؤثر بر شرایط فعلی بازار هستند. در چنین وضعیتی، احتمال جهش قیمت مسکن در کوتاه مدت، بعید به نظر می رسد. با این حال، ادامه تورم عمومی می تواند زمینه افزایش اسمی قیمت ها و عمیق تر شدن رکود تورمی را فراهم کند.

همچنین بازار اجاره در مردادماه، با توجه به پایان تدریجی فصل جابه جایی، در مسیر آرامش نسبی قرار گرفته است. سقف افزایش اجاره بها در تهران برای سال 1405، 27 درصد تعیین شده، اما وضعیت واقعی قراردادها به شرایط ملک، منطقه، توافق طرفین و نحوه تمدید قرارداد بستگی دارد.

گودرزی: بازار در رکود است

رییس اتحادیه مشاوران املاک تهران در گفت وگو با ایسنا با اشاره به شرایط فعلی بازار مسکن اظهار کرد: بخش عمده معاملات فعلی مربوط به متقاضیان مصرفی است و خریداران بیشتر به سمت واحدهای کوچک متراژ و متناسب با توان مالی خود حرکت کرده اند. در مقابل، خریدهای سرمایه ای به دلیل نبود چشم انداز روشن از بازدهی بازار کاهش یافته است.

وی با بیان اینکه افزایش قیمت های پیشنهادی لزوماً به معنای رشد قیمت معاملات قطعی نیست، افزود: در برخی مناطق، مالکان قیمت های بالاتری برای فروش اعلام کرده اند، اما به دلیل ضعف قدرت خرید، بسیاری از این قیمت ها به معامله منجر نمی شود. حتی برخی فروشندگان برای تأمین نقدینگی، ناچار به ارائه تخفیف شده اند.

گودرزی تأکید کرد: با وجود افزایش نرخ ارز و رشد انتظارات تورمی، احتمال جهش شدید قیمت مسکن در ماه های آینده پایین است و بازار در صورت ثبات شرایط کلان، می تواند به سمت ثبات نسبی حرکت کند. با این حال، افزایش اسمی قیمت ها بدون ورود تقاضای جدید، رکود تورمی بازار را تشدید خواهد کرد.

محتشم: بدون افزایش قدرت خرید، رونق پایدار در بازار شکل نمی گیرد

حسن محتشم، کارشناس بازار مسکن، نیز در تحلیل شرایط این بازار می تواند بر این نکته تأکید کند که افزایش قیمت مسکن در شرایطی که قدرت خرید خانوارها رشد نکرده است، به رونق معاملات منجر نمی شود و تنها فاصله میان قیمت ها و توان مالی متقاضیان را افزایش می دهد.

به گفته محتشم، بازار در حال حاضر بیش از آنکه با کمبود تقاضای بالقوه مواجه باشد، با ناتوانی تقاضای مصرفی در تأمین هزینه خرید روبه رو است. بنابراین، تداوم رکود، کاهش حجم معاملات و افزایش فاصله میان قیمت های پیشنهادی و قیمت های قابل معامله، از مهم ترین ویژگی های بازار مسکن در مردادماه خواهد بود.

وی معتقد است تا زمانی که تورم عمومی، هزینه ساخت و قیمت زمین کنترل نشود و تسهیلات مؤثر و متناسب با قیمت واقعی مسکن در اختیار متقاضیان قرار نگیرد، نمی توان انتظار رونق پایدار در این بازار داشت. در چنین شرایطی، حتی کاهش محدود قیمت ها نیز الزاماً به افزایش معاملات منجر نمی شود؛ زیرا مسئله اصلی، ضعف قدرت خرید و نااطمینانی نسبت به آینده اقتصاد است.

بنابراین گزارش، وضعیت رکود معاملاتی در بازار مسکن پس از آن رخ داد که در ماههای فروردین و اردیبهشت، مقطع پایان جنگ 40 روزه، قیمتهای پیشنهادی به یکباره پرش کرد. آنطور که واسطه های ملکی می گویند مراجعات به دفاتر املاک در برخی مناطق دیده می شود که عمدتا از سوی خریداران مصرفی است اما با توجه به نبود توان خرید، مراجعات به معاملات منجر نمی شود. محدودیت قدرت خرید مصرفی، تقاضای سرمایه ای را نیز کاهش داده است. چشم انداز ماه های آینده نیز بیش از هر چیز به نرخ تورم، وضعیت بازار ارز، هزینه ساخت وساز و تحولات سیاسی و اقتصادی وابسته خواهد بود.

برخلاف نرخ ها در بخش خرید و فروش مسکن که در ماههای اخیر روند افزایشی به خود گرفته سرعت رشد اجاره بها چندان بالا نبوده است. جدیدترین گزارش مرکز آمار در تیرماه 1405 نشان می دهد اجاره بها در یک سال اخیر 32 درصد افزایش داشته است. هزینه های ماهیانه مسکن، آب، برق و گاز نیز در تیرماه 2.8 درصد رشد داشته که مقداری کمتر از رقم 3.1 درصد شاخص تورم عمومی ماهیانه بوده است.

مرتضی دلخوش ـ کارشناس اقتصادی ـ معتقد است: در شرایط فعلی ظرفیت رشد جهشی در اجاره وجود ندارد، اما احتمال آن در آینده دور از انتظار نیست؛ مشابه اتفاقی که برای قیمت مسکن در ماه های اخیر رخ داد که پس از چند سال ثبات، با امضای توافقات، جهش دو برابری را تجربه کرد.

به گفته دلخوش، در حال حاضر قیمت مسکن به سقف ظرفیت خود رسیده و به همین دلیل شاهد کاهش سرعت رشد قیمت مسکن و اجاره بها هستیم، هرچند این بازار احتمالا به دنبال جبران عقب ماندگی هاست.