روزنامه نیویورک‌تایمز هشدار داد که تشدید فشار اقتصادی دولت ترامپ بعید است ایران را به تسلیم وادار کند و حتی ممکن است تهران را به سمت تشدید درگیری و افزایش هزینه‌ها برای آمریکا و متحدانش در منطقه سوق دهد.

فارس، روزنامه آمریکایی نیویورک‌تایمز در گزارشی به پیامدهای منفی کارزار فشار اقتصادی ترامپ علیه ایران اشاره کرد و نوشت در شرایطی که دولت دونالد ترامپ، رییس‌جمهور آمریکا، کارزار تازه‌ای را برای تشدید فشار اقتصادی بر ایران آغاز کرده است، تهران بر این محاسبه است که می‌تواند فشارهای جدید را تحمل کند و در مقابل، هزینه‌های این فشار را به منطقه نفت‌خیز خلیج فارس منتقل کند.

کارشناسان هشدار می‌دهند هرچه بحران اقتصادی ایران عمیق‌تر شود، این احتمال وجود دارد که ایران در واکنش به فشارهای آمریکا، به سمت تشدید نظامی درگیری حرکت کنند؛ اقدامی که به نوشته نیویورک‌تایمز، دولت ترامپ اکنون تلاش می‌کند از آن جلوگیری کند.

«سینا طوسی»، کارشناس ایران در مرکز سیاست بین‌الملل، می‌گوید خطر اصلی این است که آنچه دولت آمریکا از آن به عنوان «روز D اقتصادی» یاد می‌کند، به‌جای آنکه جایگزینی برای جنگ باشد، به عاملی برای تشدید دوباره درگیری تبدیل شود.

او معتقد است هرچه واشنگتن کشورهای بیشتری را تحت فشار قرار دهد تا آخرین مسیرهای اقتصادی ایران را قطع کنند، انگیزه تهران برای نشان دادن هزینه‌های مشارکت این کشورها در منزوی کردن ایران نیز بیشتر خواهد شد.

«روز D اقتصادی» ترامپ علیه ایران

طبق این گزارش، در ماههای اخیر، تقابل ایران و آمریکا بیش از گذشته به یک نبرد اقتصادی بر سر تحمل فشار تبدیل شده است.

در همین چارچوب، اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، روز دوشنبه از بسته جدیدی از اقدامات برای مختل کردن اقتصاد ایران خبر داد، هرچند جزییات کاملی درباره نحوه اجرای این اقدامات ارائه نکرد.

دولت ترامپ برای نشان دادن شدت این کارزار، از یک تعبیر نظامی استفاده کرده و آن را «روز D اقتصادی» نامیده است.

نیویورک‌تایمز ادامه داد، موفقیت این کارزار تا حد زیادی به این بستگی دارد که واشنگتن بتواند شرکای تجاری اصلی ایران، به‌ویژه ترکیه، روسیه و چین را با خود همراه کند.

ایران نیز در واکنش، اقدامات اقتصادی آمریکا را مرحله دیگری از جنگی دانسته که به گفته مقام‌های این کشور از ماه فوریه و با آغاز حملات آمریکا و اسراییل شروع شده است.

سپاه پاسداران در بیانیه‌ای، جنگ اقتصادی را «میدان اصلی» رویارویی کنونی توصیف کرده است.

علی مدنی‌زاده، وزیر اقتصاد ایران، نیز پس از اعلام اقدامات جدید آمریکا گفت تهران ابزارهای لازم برای مقابله با این فشارها را در اختیار دارد.

این گزارش به بخش‌هایی از اظهارات وزیر اقتصاد ایران اشاره کرد که گفته بود تهران مدت‌هاست برای مقابله با تحریم‌های جدید آمریکا برنامه‌ریزی کرده و «کاملاً برای تحریم‌های جدید آماده است.»

به گفته او، دولت ایران یک برنامه دوساله برای مقابله با چنین فشارهایی در اختیار دارد.

بر اساس این گزارش، همزمان با افزایش فشار اقتصادی، مقام‌های ایرانی هشدار داده‌اند که اگر کشورهای منطقه به کارزار آمریکا علیه ایران بپیوندند، هزینه آن را خواهند پرداخت.

محسن رضایی رییس شورای عالی امنیت پیشتر هشدار داده بود اگر کشورهای حاشیه خلیج فارس به تلاش آمریکا علیه ایران بپیوندند، «حتی یک قطره» نفت از منطقه خارج نخواهد شد و این کشورها دشمن تلقی خواهند شد.

به نوشته نیویورک‌تایمز، هشدارهای مقام‌های ایرانی نشان می‌دهد که تهران ممکن است در واکنش به فشار اقتصادی، تلاش کند هزینه‌های رویارویی را از مرزهای ایران فراتر ببرد و بر منطقه‌ای تأثیر بگذارد که برای اقتصاد جهانی اهمیت حیاتی دارد.

از این منظر، فشار اقتصادی می‌تواند به جای کاهش خطر درگیری نظامی، به عاملی برای افزایش آن تبدیل شود.

آیا ایران دلیلی برای تسلیم شدن دارد؟

طبق گزارش نیویورک‌تایمز، علی‌رغم فشارهای اقتصادی به ایران، مقام‌های ایران بر این باورند که این فشارها اساساً ادامه همان سیاستی است که آمریکا طی دهه‌های گذشته دنبال کرده و تهران تجربه مقابله با آن را دارد.

به همین دلیل، برخی کارشناسان معتقدند فشار اقتصادی لزوماً به معنای تسلیم ایران نیست.

طوسی هشدار می‌دهد که اگر واشنگتن تلاش کند تمام مسیرهای اقتصادی باقیمانده ایران را مسدود کند، ممکن است تهران انگیزه بیشتری برای نشان دادن هزینه‌های این سیاست پیدا کند.

در چنین شرایطی، آنچه آمریکا برای جلوگیری از تشدید نظامی طراحی کرده است، ممکن است در عمل به یکی از عوامل تشدید درگیری تبدیل شود.

از طرف دیگر، طبق آن‌چه در این گزارش آمده است، کارشناسان هشدار می‌دهند که تشدید تحریم‌ها لزوماً فشار اصلی را به رهبران ایران منتقل نمی‌کند و ممکن است بیش از همه مردم عادی را تحت تأثیر قرار دهد.

گزارش نیویورک‌تایمز در نهایت بر یک تناقض اساسی در سیاست جدید آمریکا تمرکز دارد: واشنگتن می‌خواهد با تشدید فشار اقتصادی، ایران را وادار به عقب‌نشینی کند و از یک درگیری نظامی گسترده‌تر جلوگیری کند؛ اما همین فشار ممکن است تهران را به این نتیجه برساند که دیگر چیز چندانی برای از دست دادن ندارد.

در چنین سناریویی، ایران ممکن است به جای تسلیم شدن، تلاش کند هزینه‌های فشار آمریکا را به شرکای واشنگتن و کشورهای منطقه منتقل کند؛ اقدامی که می‌تواند بحران اقتصادی را به یک رویارویی منطقه‌ای گسترده‌تر تبدیل کند.

در نهایت، نیویورک‌تایمز هشدار می‌دهد که حتی اگر فشار اقتصادی آمریکا بتواند اقتصاد ایران را بیش از پیش تضعیف کند، این مسئله به خودی خود تضمین نمی‌کند که تهران تسلیم خواسته‌های واشنگتن شود؛ به‌ویژه زمانی که ایران همچنان شرکای تجاری مهمی دارد و رهبرانش برای دور زدن تحریم‌ها تجربه چند دهه‌ای اندوخته‌اند.