ارمغان زمان فشمی در اطلاعات نوشت: یکی از همکارانم مصاحبه ای با یکی از مدیران انجام داده، اما فراموش کرده بود در گزارش خود قید کند که آن آقا مدیر کدام بخش است. خیال کردم عالیجناب گوگل قطعا پاسخ را در آستین دارد و می تواند کمکم کند.

دکمه جستجو را زدم و چندین نتیجه حاصل شد که هریک، اطلاعات متفاوتی داشت. آن آقا در دوره های مختلف، سمت های مختلفی داشت. بدتر سردرگم شدم و به ناچار، پیگیری موضوع را به همکار خبرنگارمان سپردم.

من در درس فیزیک آموخته بودم که طبق اصل پایستگی انرژی، انرژی نه به وجود می آید و نه از بین می رود بلکه از شکلی به شکل دیگر تبدیل می شود و از ماجرای آقای شهردار منطقه، یک بار دیگر به این نتیجه رسیدم که در کشور ما مسئولان هم کنار گذاشته نمی شوند، تنها از سِمتی به سمت دیگر، تغییر صندلی می دهند. خیلی از آن‎ها به وجود نمی آیند ، بلکه ناگهان سر برمی آورند.

یادم هست چند سال پیش گزارشی از شهردار یکی از شهرهای بزرگ دنیا خوانده بودم که چگونه کار خود را با رفتگری آغاز کرد و پله پله بالا آمد و همه سِمت های پایین تر را تجربه کرد تا به شهرداری رسید؛ این یعنی مراتب به وجود آمدن یک مقام مسئول. اما اگر کسی یک شبه، نه به دلیل شایستگی و پیشرفت تدریجی، بلکه به دلیل برخورداری از رانت و پارتی و آشنایان قدرتمند، ناگهان مدیرکل سازمانی عریض و طویل شود، در جایگاهی متناسب با توانمندی های خود قرار نگرفته و طبیعی است که نتواند در آن جایگاه، مفید واقع شود.

اگر برای سالیان متوالی، پست ها و جایگاه های مهم، میان عده ای محدود، دست به دست و صندلی به صندلی شود، نمی توان انتظار تغییر و بهبود شرایط کشور را داشت. اگر یک نفر بدون تجربه جایگاه های پایین تر، از ابتدا بر صدر بنشیند، درکی از وضعیت نیروهای زیردست خود پیدا نخواهد کرد. تا وقتی نیروهای جوان و تازه نفس وارد میدان نشوند، خبری هم از خلاقیت و خون تازه برای رگ های اقتصاد و اجتماع نخواهد بود.

اگر مدت انتصاب افراد به پست های دولتی، محدود و تصدی همزمان چند پست توسط یک نفر به جدّ ممنوع باشد و صندلی ها اگر به اختیار نشد، به اجبار از افراد نالایق پس گرفته شوند، مسئولان بالادست، از میان کارمندان باتجربه و کارآمد میانی انتخاب شوند و نظارت بر روند عزل و نصب ها جدی تر دنبال شود، شاید شاهد تغییر شرایط اجتماعی، سیاسی و اقتصادی، آن گونه که درخور ملت بزرگ ایران است باشیم.