به نقل از ایسنا بر اساس داده های سازمان هواشناسی ال نینو (El Niño) بسیار قوی در اوت 2026 رخ می دهد، به گونه ای که رکوردشکنی ناهنجاری های گرمایی از سال 1979 تاکنون را در پی خواهد داشت. مقدار شاخص نوسان جنوبی (SOI) نیز کمترین مقدار ثبت شده برای دوره ژوییه در کل دوره آماری است و هماهنگی کامل با رخداد نینو قوی دارد. تأثیر دوقطبی اقیانوس هند (IOD) در فاز مثبت بازدارنده بارش خواهد بود اما فاز غربی نوسان شبه دوسالانه (QBO) نیز به گونه ای است که شرایط را برای نفوذ سامانه های بارش در پاییز فراهم می کند.

احد وظیفه - رییس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی- درباره علت نابهنجاری دما در اروپا در تابستان سال جاری به ایسنا می گوید: شاخص های دورپیوندی که در حال توسعه است، باعث شد که مناطق حاره ای تا عرض های میانی یعنی 60 درجه منفی، در گرم ترین وضعیت مشاهده شده از عصر پساصنعتی تاکنون قرار بگیرند. دریاها به شدت گرم شده اند، به گونه ای که میانگین دمای دریاها از منفی 60 یعنی از 60 درجه جنوبی تا 60 درجه شمالی پیرامون خط استوا به حدود 21 درجه سلسیوس رسیده است.

او می افزاید: حجم یخ های قطبی به شدت کاهش پیدا کرده است و در کمینه مشاهده شده تاریخی خود قرار دارند. این دو شاخص، بسیار مهم در وضعیت اقلیم زمین است علاوه بر آن تغییرات منطقه ای نیز وجود دارد. گاهی اوقات امواج گرمایی به دلیل تغییرات بین فصلی و فصلی در یک منطقه بیشتر حاکم می شود که ناشی از عوامل مختلف از جمله دور پیوندهایی مانند ال نینو ، دورپیوند اطلس اوراسیا و یا نائو (دور پیوند اطلس شمالی) است.

بر اساس اعلام سازمان هواشناسی بارش ها تا نیمه بهمن ماه در کشور در شرایط نرمال و فراتر از آن قرار دارد، به گونه ای که از نیمه شهریور تا نیمه مهر (سپتامبر) بارش در زاگرس شمالی و میانی بیش از نرمال و در سایر مناطق در محدوده نرمال پیش بینی می شود.

به گفته رییس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی، در سال های حاکمیت ال نینو در فصل سرد سال در منطقه ما بارندگی خوبی رخ می دهد البته عوامل دیگری بر بارش پاییزی موثر هستند، به خصوص در شروع پاییز میزان و گستره پوشش برف در منطقه سیبری باعث می شود که سامانه هایی که از ایران گذر می کنند، با شرایط پرفشار مواجه شوند و بهتر عمل کنند.

بر اساس اعلام سازمان هواشناسی از نیمه مهر تا نیمه آذر (اکتبر و نوامبر) اوج بارش های پاییزی خواهد بود چون در بیشتر مناطق کشور به جز بخش هایی از جنوب شرق بارش ها فراتر از نرمال خواهد بود. افزایش بارش در جنوب، غرب و زاگرس بسیار بارز پیش بینی می شود.

از نیمه آذر تا نیمه بهمن (دسامبر و ژانویه) میانگین بارش کشور به محدوده نرمال بازمی گردد. نوار شمالی و دامنه های البرز جنوبی همچنان با احتمال بارش های بیش از نرمال همراه خواهد شد اما سهم برف از کل بارش ها کمتر از نرمال است.

در این شرایط افزایش روان آب و خطر سیلاب دور از انتظار نیست چون با توجه به پیش بینی بارش های شدید پاییزی و سهم کمتر برف، افزایش حجم روان آب و دبی رودخانه ها محتمل است. در این شرایط لازم است لایروبی مسیل ها و بازبینی برنامه های عملیاتی سدها، پایش مستمر سامانه های هشدار سیل، مدیریت یکپارچه روان آب برای تغذیه آبخوان ها در دستور کار قرار گیرد.

کشاورزان تنظیم زمان کشت غلات پاییزه در غرب بر اساس اولین بارش مؤثر و پیشگیری از بیماری های قارچی در شمال و زاگرس به دلیل افزایش رطوبت و آماده سازی زهکش ها در باغات را مد نظر قرار دهند.

در حالی که پیش بینی ها حکایت از بارش نرمال و فراتر از آن را از نیمه شهریورماه دارد اما ناهنجاری گرمایی در ابتدای پاییز دور از انتظار نیست، به گونه ای که طی مهرماه، اکثر مناطق کشور بین 1 تا 2 درجه و در شرق کرمان و شمال سیستان و بلوچستان تا 3 درجه سانتی گراد گرم تر از نرمال خواهند بود.

از اواخر پاییز و طی زمستان دمای هوا تعدیل می شود. بدین ترتیب از آذرماه به بعد، ناهنجاری مثبت دما کاهش می یابد و دمای هوای غرب کشور در محدوده نرمال تا 0.5+ درجه و سایر مناطق بین 0.5 تا 1 درجه بیش از نرمال خواهند بود.

با توجه به این وضعیت دمایی، سازمان هواشناسی توصیه هایی را برای فعالان حوزه کشاورزی ارایه می دهد. بر این اساس مدیریت تنش حرارتی و زمان کشت، تأمین آب و سایه برای دام در شرق کشور در دستور کر قرار گیرد.

در این شرایط کاهش مواجهه با گرما به ویژه برای کودکان، سالمندان و زنان و کودکان در مناطق گرمسیر همچنین آمادگی برای افزایش آلرژن های فصلی و پایش کیفیت آب آشامیدنی پس از بارش های شدید برای کنترل بیماری های ناقل زی مد نظر قرار گیرد.