دنیای اقتصاد: سفر رییس ستاد ارتش پاکستان به تهران در شرایطی انجام شد که همزمان تلاش‌های منطقه‌ای برای پایان دادن به درگیری و بازگرداندن مسیر دیپلماسی ادامه دارد؛ سفری که به دلیل همزمانی با تحولات نظامی اخیر، گمانه‌زنی‌هایی درباره پیام اسلام‌آباد به تهران ایجاد کرد. با این حال، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه روز سه‌شنبه در جریان نشست خبری تاکید کرد که منیر حامل پیام مثبت یا منفی از سوی آمریکا نبوده و سفر او در چارچوب تلاش‌های پاکستان برای کاهش تنش انجام شده است.

ژنرال پاکستانی حامل چه پیامی بود؟

بقایی در نشست خبری خود، نقش پاکستان را در تحولات اخیر برجسته کرد و گفت اسلام‌آباد طی پنج، 6ماه گذشته برای کمک به کاهش تنش تلاش کرده است. به گفته او، این تلاش تنها به پاکستان محدود نیست و عمان، قطر و برخی کشورهای دیگر نیز همچنان در حال رایزنی برای یافتن راهی جهت کاهش تنش هستند. در این میان، فرمول مورد نظر ایران نیز تغییر نکرده است: منافع ملی همچنان مبنای تصمیم‌گیری تهران خواهد بود. بقایی تاکید کرد که امضای رییس‌جمهور آمریکا پای این تفاهم‌نامه قرار داشته و واشنگتن با وجود پذیرش تعهدات، آگاهانه آنها را نقض کرده است. از همین رو، تهران معتقد است آمریکا باید درباره این نقض فاحش پاسخگو باشد؛ با این حال، ایران هنوز در را به روی این مسیر نبسته و اعلام کرده با توجه به شرایط روز درباره نحوه ادامه کار تصمیم  خواهد گرفت.

اما در سوی دیگر ماجرا، مساله‌ای قرار دارد که از نگاه تهران اساسا مذاکره را بی‌معنا می‌کند: تلاش برای تحمیل خواسته‌ها از مسیر فشار نظامی و اقتصادی. بقایی در واکنش به حمله آمریکا به خارک، رویکرد واشنگتن را نشانه سردرگمی و زیاده‌خواهی توصیف کرد و گفت آمریکایی‌ها مفهوم مذاکره را با دیکته کردن اشتباه گرفته‌اند؛ رویکردی که به گفته او درباره ایران نتیجه نخواهد داد.

از این منظر؛ پیام تهران از خلال اظهارات سخنگوی وزارت خارجه روشن است، ایران اصل دیپلماسی را کنار نگذاشته، اما مذاکره را تنها در صورتی معنادار می‌داند که طرف مقابل از موضع تحمیل و فشار فاصله بگیرد. بقایی تاکید کرد وزارت خارجه در کنار استفاده از ظرفیت‌های میدان، هرجا لازم باشد از ابزار دیپلماسی نیز برای تامین حقوق و منافع ایران استفاده خواهد کرد. در شرایطی که حملات و فشار اقتصادی آمریکا همچنان ادامه دارد، تهران بیش از آنکه به دنبال اعلام یک فرمول جدید برای پایان جنگ باشد، بر دفاع و مقاومت در برابر زیاده‌خواهی آمریکا متمرکز است. بنابراین، سرنوشت تفاهم اسلام‌آباد و مسیر مذاکرات، بیش از هر چیز به این بستگی دارد که آیا واشنگتن آماده بازگشت از دیکته به مذاکره خواهد بود یا خیر!