پس از جنگ‌های 12 روزه و 40 روزه، سوژه‌های ناب و ناگفته زیادی وجود دارد و فرصت خوبی برای ساخت مستند فراهم است.

سعید آجرلو، کارشناس رسانه در حاشیه اکران خصوصی مستند "در همسایگی مرگ" در گفت‌وگو با تسنیم گفت: تماشای این مستند برای من تجربه‌ای تأمل‌برانگیز بود. به نظرم این اثر، تصویری واقعی از واقعیاتی ارائه می‌دهد که امروز جامعه ما به طور مستقیم با آن درگیر است. در حالی که برخی همچنان درگیر تحلیل‌های یک‌جانبه درباره ضرورت حضور در میدان‌های فرامرزی هستند، این مستند به وضوح نشان می‌دهد که در سوریه چه گذشت که آن جنگ از ایران دور شد و زمانی که سوریه را اشغال کردند، به ایران حمله کردند. این فیلم نشان می‌دهد که اگر آن ایستادگی‌ها نبود، سرنوشت امنیتِ امروز ایران چه می‌شد؟

وی ادامه داد: این شهدا، انسان‌هایی از جنسِ زمینیانِ عادی نبودند؛ آن‌ها تبلور عینی شجاعت، اخلاص و ایمان هستند و کارهای بزرگی انجام دادند. البته این آدم‌ها هنوز هستند و تمام نشدند. حتما حاج یونس‌های جدید دوباره بالا می‌آیند. در دلِ همین رنج‌ها و سختی‌ها، امیدی می‌تپد که به ما یادآوری می‌کند: "شهادت، پایان نیست، بلکه آغازِ یک رویش است."

این تحلیلگر رسانه با اشاره به مستند در همسایگی مرگ گفت: روایت مستند، روایتی صادقانه و به دور از پیچیدگی‌های تصنعی است. اگرچه جای خالیِ جزییاتِ عملیاتی و اطلاعاتیِ دقیق‌تر در برخی بخش‌ها احساس می‌شود، اما سکانس‌های پایانی اثر، بسیار درخشان، به‌جا و تأثیرگذار طراحی شده است. من آن سکانس‌های حاتمی‌کیا در انتهای فیلم را بسیار دوست داشتم. 

آجرلو با اشاره به اهمیت سینمای مستند در روایت روزهای مقاومت و ایستادگی مردم ایران در مقابل دشمنان گفت: سینمای مستند فضاهای زیادی در اختیار مخاطبان قرار می‌دهد و بسیار تاثیرگذار است. شبکه ای مثل من و تو، تلاش می‌کرد پهلوی دوم را با مستندها تطهیر کند و سعی در تطهیرِ دوران سرافکندگی و تحقیر ملیِ عصر پهلوی داشت. این اتفاق در حالی است که ما افتخار آفریده‌ایم؛ آنها در سال 1320 و کودتای 28 مرداد فرار کردند، اما باز هم از خودشان مستند می‌سازند و تعریف می‌کنند. در نقطه مقابل، ما تا آخرین لحظه ایستادیم، جنگیدیم و فرار نکردیم؛ این موضوع قابل افتخار است. سینمای مستند می‌تواند این موضوعات و افتخارات ملی را پوشش بدهد که حتما بر افکار عمومی اثر بگذارد. 

وی تاکید کرد: در فضای پس از جنگ‌های 12 روزه و 40 روزه، سوژه‌های ناب و ناگفته زیادی وجود دارد. به اعتقاد من، برای دوستانِ فعال در حوزه فرهنگ و سینمایِ استراتژیک، فضایی بسیار باز و فرصتی بی‌بدیل فراهم است تا با تکیه بر این مستنداتِ صادقانه، افکار عمومی را نسبت به حقیقتِ ایستادگی و اقتدار ایران آگاه کنند.